Literatura iberoamerykańska. Co to jest i jakie książki z tego kręgu literackiego warto przeczytać?

Literatura iberoamerykańska: historia

Do literatury iberoamerykańskiej zalicza się utwory tworzone w Ameryce Środkowej i Ameryce Południowej, czyli Ameryce Łacińskiej. Warunkiem koniecznym jest, żeby dzieła były pisane po hiszpańsku lub portugalsku. Historia literatury iberoamerykańskiej jest nierozerwalnie związana z losami Ameryki Łacińskiej. W literaturze, w zależności od konkretnego regionu Ameryki Łacińskiej, widać więc zainteresowanie tematyką kolonialną, późniejszymi przemianami polityczno – gospodarczymi czasów postkolonialnych czy kwestiami związanymi z ustrojem komunistycznym i socjalistycznym. 

Zobacz także: Czym jest powieść marynistyczna? Podpowiadamy!

Poezja i proza iberoamerykańska stała się bardzo popularna w Europie po II wojnie światowej. Jednocześnie, warto zaznaczyć, że na rozwój hiszpańsko- i portugalskojęzycznej literatury Ameryki Łacińskiej ogromny wpływ miała kultura ludowa lokalnych społeczności. Na przestrzeni okresu kolonialnego w dziełach literackich Ameryki Łacińskiej można było zauważyć wpływy prądów literackich popularnych w Europie. Wiek XX to przede wszystkim rosnące zainteresowanie modernizmem i twórczością awangardową, a późniejszym okresie także realizmem magicznym, czyli specyficznym połączeniem realizmu z fantastyką. 

Literatura iberoamerykańska: cechy

Trudno wskazać jednoznaczne cechy literatury iberoamerykańskiej. Dlaczego? Przede wszystkim z uwagi na różnorodność kulturową Ameryki Łacińskiej. Ten rejon świata nie jest jednolitym tworem społeczno – politycznym, dlatego również twórczość literacka różni się, w zależności od tego, jakiego kraju literaturę się analizuje. Niemniej jednak wśród kluczowych wyróżników literatury iberoamerykańskiej warto wymienić chociażby zainteresowanie surrealizmem w pierwszej połowie XX wieku, poruszanie szerokiej tematyki społecznej i obyczajowej czy wspomniany wcześniej realizm magiczny, który jest zresztą jedną z najważniejszych cech charakterystycznych literatury Ameryki Łacińskiej. 

Zobacz także: Co to jest literatura sowizdrzalska?

Literatura iberoamerykańska: pisarze

Dawna i współczesna literatura iberoamerykańska ma wiele do zaproponowania najbardziej wymagającym czytelnikom. Jakie nazwiska zdecydowanie zasługują na bliższe poznanie?

• Paulo Coelho. Tego pisarza nie trzeba chyba nikomu przedstawiać, prawda? Jego książki cieszą się ogromną popularnością na świecie, również w Polsce. Do najbardziej znanych dzieł autora należą takie tytuły, jak: „Alchemik”, „Weronika postanawia umrzeć” oraz powieść „Na brzegu rzeki Piedry usiadłam i płakałam”.
• Pablo Neruda. Poeta pochodzący z Chile. Laureat Literackiej Nagrody Nobla. 
• Gabriel García Márquez. Pochodzący z Kolumbii pisarz, zdobywca Literackiej Nagrody Nobla, jeden z najważniejszych współczesnych prozaików. Chcąc bliżej zapoznać się z jego twórczością należy sięgnąć przede wszystkim po „Sto lat samotności”, „Kronikę zapowiedzianej śmierci” czy „Miłość w czasach zarazy”.
• Carlos Macías. Meksykański pisarz, autor powieści „Terra Nostra”, zdobywca nagrody Cervantesa.
• Mario Vargas Llosa. Peruwiański pisarz, uhonorowany nagrodą Nobla. Do najbardziej znanych dzieł autora należą powieści „Miasto i psy”, „Rozmowa w „Katedrze”, „Ciotka Julia i skryba”.

Zobacz także: Co warto wiedzieć o literaturze feministycznej?

Chcąc lepiej poznać nowości literatury iberoamerykańskiej, warto sięgnąć po książki Isabel Allende oraz Pedro Lembela. Poza wcześniej wymienionymi tytułami, w literaturze iberoamerykańskiej, na szczególne zainteresowanie zasługuje powieść Ernesto Sabato „Abbadon – anioł zagłady”, idealna propozycja dla czytelników, którzy chcą lepiej poznać postać autora. Ponadto, czytelnicy, którzy szukają ciekawych i wciągających powieści iberoamerykańskich powinni sięgnąć po książkę Miguela Asturiasa – gwatemalskiego pisarza – „Bolesny piątek”. Warto zwrócić uwagę również na inne powieści w dorobku pisarza, który zresztą został uhonorowany nagrodą Nobla.