Marie De La Fayette - sylwetka autora

Francuska pisarka barokowa, znana z powieści "Księżna de Clèves" (La Princesse de Clèves), która jest pierwszym przykładem francuskiej powieści psychologicznej o romansie kobiety zamężnej, Maria de La Fayette urodziła się w zamożnej rodzinie szlacheckiej. Jej ojciec, Marc Pioche de la Vergne, był blisko związany z kardynałem Richelieu, a matka była córką królewskiego lekarza. Już w wieku 16 lat została damą dworu królowej Anny Austriaczki, gdzie dzięki Gilles'owi Ménage'owi zdobyła literackie wykształcenie, ucząc się włoskiego i łaciny. Przez niego weszła w kręgi intelektualne salonów Madame de Rambouillet i Madeleine de Scudéry.

W 1650 roku jej ojciec zmarł, a matka powtórnie wyszła za mąż, za Renauda de Sévigné, wuja Marie de Sévigné, która była bliską przyjaciółką Marii przez całe życie. W 1655 roku Maria poślubiła François Motier, hrabiego de La Fayette, osiemnaście lat starszego wdowca, z którym miała dwóch synów: Ludwika i Armanda. Mieszkali głównie w wiejskich posiadłościach w Owernii i Burbonii, choć często bywali również w Paryżu, gdzie Maria prowadziła znany salon literacki. Do jej kręgu towarzyskiego należeli m.in. Henrietta Angielska, która poprosiła ją o napisanie swojej biografii, oraz tacy literaci jak Jean Renaud de Segrais i biskup Pierre Daniel Huet. Przyjaźniła się również z kardynałem de Retz w czasach Frondy.

Gdy w 1659 roku osiedliła się na stałe w Paryżu, anonimowo opublikowała swoje pierwsze dzieło – opowiadanie "Księżna de Montpensier" (La Princesse de Montpensier) w 1662 roku. W 1665 roku nawiązała bliską relację z La Rochefoucauldem, znanym autorem "Maksym", który przedstawił jej wielu wybitnych pisarzy epoki, w tym Racine'a i Boileau. W 1669 roku ukazał się pierwszy tom hiszpańsko-mauretańskiej opowieści "Zaïde, czyli historia hiszpańska" (Zaïde, histoire espagnole), przypisywany Marii de La Fayette, choć wydany pod nazwiskiem Jeana Renaud de Segrais. Drugi tom wydano w 1671.

Jej najsłynniejsza powieść, "Księżna de Clèves", pojawiła się w 1678 roku anonimowo, zdobywając ogromne uznanie jako pierwsza prawdziwa powieść francuska, wzorzec powieści psychologicznej. Krytyk Boy-Żeleński nazwał ją "ukoronowaniem stanowiska pani de La Fayette w intelektualnym świecie Paryża". Śmierć La Rochefoucaulda w 1680 roku i męża pisarki w 1683 roku ograniczyły jej działalność społeczną i intelektualną w późniejszych latach. Jej trzy kolejne dzieła: "Księżna de Tende" (La Comtesse de Tende, 1718), "Dzieje Henriety Angielskiej" (Histoire d'Henriette d'Angleterre, 1720) oraz "Pamiętniki z dworu francuskiego" (Memoires de la Cour de France, 1731) opublikowano pośmiertnie. Anonimowe publikowanie jej pisarstwa zaowocowało uwagą w jej nekrologu w paryskim "Mercure Galant", że "utrzymują, iż miała udział w niektórych utworach czytanych przez publiczność z przyjemnością i zachwytem".