Wasilewska. Czarno-biała

Dla jednych była postrzegana jako renegatka, kolaborantka i zdrajczyni, dla innych jako bohaterka i odważna liderka Polaków w ZSRR. Wanda Wasilewska budziła skrajne emocje, a jej zwolennicy i przeciwnicy nigdy nie osiągnęli zgody. Aleksander Wat tak o niej mówił: „Niezbadana jest dusza fanatycznych kobiet, świętych Teres komunizmu. To mistyczki, które nie dostrzegają rzeczywistości, lecz widzą inną, której my nie widzimy”. Jaka była zatem rzeczywistość Wandy Wasilewskiej?Jej nietypowa podróż w stronę komunizmu rozpoczęła się w domu inteligenckim z kresowej szlachty. Rodzina, niezależnie od czasów i ustroju, pałała niechęcią do Rosji, a Wandę oraz jej siostry wychowywano w duchu kultu Józefa Piłsudskiego. Jednakże Wanda, na przekór ojcu, coraz bardziej fascynowała się ZSRR. Z postępowej socjalistki i emancypantki przedwojennego okresu przekształciła się w zaangażowaną komunistkę. Choć jako jedna z niewielu kobiet w polityce napotykała na szklany sufit, dzięki determinacji, dyscyplinie i bezwarunkowemu oddaniu znalazła się w kręgu zaufanych Stalina. Była założycielką Związku Patriotów Polskich, zaprzeczała zbrodniom katyńskim, a także sprzeciwiała się wszystkiemu, co łączyło się z przedwojenną Polską, AK-owskim podziemiem i emigracyjnym rządem Sikorskiego. Jej celem była służba stalinowskiemu reżimowi. Mimo że zbliżając się do końca wojny stała się mniej potrzebna, jej oddanie reżimowi okazało się przekleństwem. Nawet w czasach Gomułki, kiedy znalazła się na marginesie polityki, pozostała świadomie lojalna wobec Sowietów aż do śmierci.