Motylek. Lipowo. Tom 1 (pocket)

Od lat deklaruje się jako miłośniczka kryminałów Agathe Christie. Podoba mi się sposób tworzenia powieści przez brytyjską autorkę. Z ciekawością przyjęłam do wiadomości sugestie mojej przyjaciółki, że oto w Polsce pojawiła się autorka udanie nawiązująca do twórczości najbardziej znanej pisarki kryminałów na świecie. Podobne porównania często są na wyrost, jednak w przypadku Katarzyny Puzyńskiej zdecydowanie widać inspiracje Agatha Christie. Skorzystam z mroźnej aury za oknem i rozpoczęłam przygodę z kryminałami polskiej autorki osadzonymi w fikcyjnej wsi Lipowo. Inspiracją dla Katarzyny Puzyńskiej w zakresie tła kryminalnej intrygi jest wieś Pokrzydowie, gdzie polska pisarka posiada wymarzony, drewniany domek. Jak sama przyznała w jednym z wywiadów, całe życie o nim marzyła: „To taka nauka, że nigdy nie można przestać marzyć i dążyć do spełnienia tych marzeń. Nawet, jak wydają się zupełnie nierealne”, podsumowała autorka „Motylka” w jednym z wywiadów.  

Brak czasu i wieczna gonitwa za życiem powodują, że bacznie zwracam uwagę na to, co czytam. Nawet jeśli szukam książki z kategorii „guilty pleasure” na chłodne wieczory pod kocem w asyście kubka z ciepłym kakao. Kiedyś oglądałam film „Pasażerowie”, postać grana przez Jennifer Lawrence wypowiedziała takie oto zdanie: „tylko pisarze, którzy wiedli ciekawe życie, tworzą interesujące opowieści”. Słowa te mocno zapadły mi w pamięć, stad lubię dowiedzieć się więcej o autorze, zanim sięgnę po jego twórczość. Katarzyna Puzyńska ukończyła psychologię i przez wiele lat pracowała m.in. na uczelni, jednak to pisanie przynosi najwięcej satysfakcji polskiej autorce. Jak to bywa w takich przypadkach, autorka „Motylka” czekała na swoje „5 minut”, a jej debiut literacki został ciepło przyjęty zarówno przez krytyków literackich, jak i fanów kryminałów w Polsce. Kolejne powieści Katarzyny Puzyńskiej ugruntowały jej pozycję na kryminalnej mapie naszego kraju, a jej słowa szybko przyniosła zainteresowanie czytelników również za granicami naszego kraju. Łącznie sprzedano prawa do publikacji serii o zbrodniach w Lipowie do 20 krajów. Wspomniane na wstępie porównania do Agathe Christie okazały się w tym przypadku obietnicą kryminalnej przygody w hermetycznym i położonym gdzieś na końcu świata Lipowie.  

Mała społeczność, gdzie wszyscy się znają to ideale tło dla dobrego kryminału. W powieści „Motylek” opary tajemnic i sekretów unoszą się nad Lipowem w momencie odnalezienia zwłok zamordowanej zakonnicy. Kim była kobieta i kto miał motyw, aby pozbawić ją życia? Zanim odkryjemy odpowiedź na to pytanie, przyjdzie nam bliżej poznać wielu mieszkańców Lipowa. Powieść Katarzyny Puzyńskiej należy do gatunku kryminału, jednak polska autorka z powodzeniem rozwija w niej również wątki społeczno-obyczajowe. Każdy z bohaterów powieści ma swoja przeszłość, motywacje dla teraźniejszości i marzenia na przyszłość. Za fasadą pozornej sielskości kryją się jednak sprawy nierozwiązane od lat, jak by czekające na impuls, dzięki, któremu wszystko wybuchnie na oczach czytelnika. Tak się dzieje, wcześniej jednak autorka „Motylka” przedstawia nam postać Weroniki Nowakowskiej oraz aspiranta Daniela Podgórskiego. Zestawienie obu bohaterów pozornie nie pozwala znaleźć między nimi punktu wspólnego. Weronika niedawno rozstała się z mężem, a przeprowadzka do Lipowa miała pozwolić jej ułożyć sobie życie na nowo. Kobieta, zjawiając się w Lipowie, szybko stała się lokalna atrakcja, jak to bywa często w małych społecznościach. Życzliwość i troska, z jaka się spotkała m.in. przy remoncie domu, szybko ustąpiły na rzecz podejrzeniom o morderstwo zakonnicy. Łatwiej oskarżyć „nowego”, aniżeli przyjrzeć się samym sobie? To pytanie kieruje do mieszkańców Lipowa, a odpowiedz na to pytanie przynosi z czasem Katarzyna Puzyńska, choć warto w tym zakresie uzbroić się w cierpliwość. Kryminał polskiej autorki liczy nieco ponad 600 stron i konia z rzędem temu, kto przewidzi rozwiązanie kryminalnej zagadki przed finałem książki!  

Lubię próbować nowych rzeczy w życiu i z takim właśnie założeniem podeszłam do czytania „Motylka”. Styl, jakim posługuje się na lamach swojej debiutanckiej powieści Katarzyna Puzyńska od razu przypadł mi do gustu: barwne opisy, sporo konkretów i jednocześnie brak wyszukanych określeń sprawia, że powieść czyta się jednym tchem. Przeczytanie książki zajęło mi dwa wieczory, a mieszkańcy Lipowa przez ten czas na swój sposób stali mi się bliscy. Każdy z nich to unikatowa postać, choć pewnie w kolejnych tomach przyjdzie nam się dopiero przekonać, jaką rolę w życiu małej wsi będą mieli do odegrania. Szczególnie zainteresowała mnie postać komisarz Klementyny Koop, przełożonej Daniela Podgórskiego.  

Kurier już do mnie zmierza z drugą częścią sagi o Lipowie Katarzyny Puzyńskiej pod tytułem „Więcej czerwieni”. Dam znać, czy kontynuacją „Motylka” wypadła równie obiecująco, co premierowa odsłona kryminalnej historii w małej wsi, gdzie każdy ma jakiś sekret i tajemnice ?  

Katarzyna Puzyńska była w moich oczach do tej pory ciekawostką na kryminalnej mapie Polski. Niektórzy nieśmiało porównują ją do Katarzyny Bondy. Przeczytałam wszystkie części kryminalnej sagi o Hubercie Meyerze i trudno było mi uwierzyć, że „Motylek” Katarzyny Puzyńskiej okaże się nowym rozdaniem w gatunku mocnych kryminałów. A jednak! O ile Katarzyna Bonda lubi eksperymentować z tłem swoich powieści i co rusz zachwyca opisami topografii Warszawy, Wrocławia czy Poznania, o tyle Katarzyna Puzyńska „zamknęła” swoją opowieść w granicach małej wsi Lipowo. Nie wiadomo gdzie się ona znajduje, ale tez nie ma to większego znaczenia dla percepcji czytelnika. Podobnych wsi jak Lipowo w całym naszym kraju jest wiele. Mieszkańcy dobrze się znają, a żywe zainteresowanie budzi pojawienie się w Lipowie nowych ludzi. Tacy pojawia się i znikają, często zderzając się z wyidealizowanym życiem na wsi, wracają z podkulonym ogonem do miasta albo szukają innego miejsca na świecie. Postawa Weroniki, jednej z głównych bohaterek książki „Motylek” zdecydowanie jednak wymyka się serotypom o krótkim romansie miastowej dziewczyny z wiejskim, sielskim klimatem Lipowa.  

Weronika Nowakowska to postać rozpalająca wyobraźnię nie tylko czytelników, ale również męskiej części lokalnej społeczności Kobieta niedawno rozstała się z mężem. Bolesne doświadczenie sprawiło, że Weronika postanowiła zostawić za sobą nieudane życie i rozpocząć jego nowy etap w Lipowie. Początkowo spotyka się z otwartością mieszkańców. Pomoc przydaje jej się m.in. przy remontowaniu domu. Wydaje się, że sen Weroniki o nowym życiu materializuje się na jej oczach. Nic bardziej mylnego! Niebawem mieszkańcami małej wsi wstrząsa odkrycie tajemniczych okoliczności śmierci zakonnicy. Funkcjonariusze policji pierwotnie uznają, że śmierć kobiety nastąpiła w wyniku nieszczęśliwych okoliczności. Niebawem jednak ginie kolejna kobieta, a na mieszkańców Lipowa pada blady strach. Zeznania świadków tworzą siec misternie utkanych kłamstw, gdzie każdy ma coś do ukrycia. Klimat powieści „Motylek” radykalnie zmienia się w obliczu odkryć zwłok kolejnych kobiet, a jedną z podejrzanych jest Weronika. Pikanterii sprawie dodaje fakt, że Weronika jednocześnie wydaje się pozostawać na celowniku mordercy...

Jak to bywa w takich przypadkach, kryminalna opowieść wymaga obecność wyrazistych postaci związanych ze służbami ścigania. Policjantów w książce „Motylek” poznajemy kilku. Wśród nich najważniejszą postacią wydaje się Daniel Podgórski. Stanowi on w pewnym sensie „łącznik” pomiędzy hermetyczną społecznością i światem zewnętrznym, reprezentowanym początkowo przez Weronikę. Mężczyzna rzetelnie prowadzi śledztwo w  sprawie zamordowanych kobiet, przesłuchując kolejnych świadków. Wielu z nich zna od lat, często łączą ich relacje prywatne. To mocno komplikuje policyjne dochodzenie i jednocześnie stanowi o największej wartości książki polskiej autorki. Nie sposób ocenić, kto miał motyw do zabójstwa, zwłaszcza ze szybko okazuje się, że nie była to przypadkowa zbrodnia. Seryjny morderca w Lipowie? Brzmi jak świetny pomysł na kryminalną sagę w wielu aktach! ?  

Powieść „Motylek” ukazała się nakładem wydawnictwa Prószyński i S-ka w 2014 roku. Od tamtej pory okazało się kilkanaście części kryminalnej historii w Lipowie, gdzie Katarzyna Puzyńska opisuje nie tylko policyjne śledztwo, ale również sporo miejsca poświęca bohaterom drugoplanowym i relacjom pomiędzy nimi. Można się spodziewać, że kontynuacją książek polskiej pisarki pozwoli nam lepiej przyjrzeć się mieszkańcom Lipowa. Kto wie, jakie niespodzianki szykuje dla nas Katarzyna Puzyńska. Premierowa odsłona serii pod tytułem „Motylek” skutecznie rozpaliła moja ciekawość w przedmiocie kontynuacji tej wciągającej historii! ?