Goła pionierka

Przez prawie dwadzieścia lat, aż do 2001 roku, rosyjski autor Michaił Kononow walczył o wydanie swojej kontrowersyjnej powieści, która przynosi świeże spojrzenie na dobrze znany mit sowiecki — oblężenie Leningradu. Powieść wzbudziła w Rosji ogromne kontrowersje, bowiem Kononow, podobnie jak wielu wcześniejszych satyryków, obnaża absurdy znienawidzonego systemu, prowadząc do jego samo-dyskredytacji. Jednak w przeciwieństwie do swoich poprzedników, Kononow wprowadza do narracji czternastoletnią sierotę, Muchę, świadomą politycznie postać. Tytułowa "goła pionierka" z niebywałym zapałem angażuje się w dążenie do ostatecznego zwycięstwa, pełniąc funkcję operatora karabinu maszynowego w dzień, a nocą realizując inne ważne zadania na żołnierskiej pryczy, spełniając oczekiwania swoich towarzyszy. Mężczyźni, którzy odwiedzają ją w nocy, nierzadko giną za dnia – czy to z ręki nieprzyjaciela, czy własnych dowódców. Jednak Mucha, z niezmienną radością, traktuje to jako konieczność historyczną — żadna forma brutalności czy głupoty nie wydaje się jej zbyt trudna do wytłumaczenia, byleby tylko zadowolić swoje ideologiczne przekonania. W tym procesie, posługuje się groteskowym i bezpośrednim językiem propagandowym, który bliski jest sercu towarzysza Stalina. Gdy wreszcie Mucha ma chwilę odpoczynku, śni. Jej sny mogą być strategiczne, przerażające lub po prostu ludzkie; te przypominające zbyt mocno rzeczywistość są przez nią traktowane jako wróg klasowy i odrzucane. Kononow w tej poetyckiej i fantasmagorycznej narracji snutej przez bohaterkę, uwięzioną między codziennym koszmarem a nocnym złudzeniem, oddaje hołd tym, którzy zginęli bezsensownie w czasie Wielkiej Wojny Ojczyźnianej, jednocześnie oskarżając tych, którzy bezwzględnie skazywali ludzi na śmierć.