Smyrna 1919-1922

Po zakończeniu I wojny światowej Turcja, będąca jednym z państw pokonanych, stanęła w obliczu znacznej utraty terytoriów. Grecja, planując zdobycie terenów Anatolii, zamieszkanej przez liczną społeczność grecką, w maju 1919 roku wkroczyła do Azji Mniejszej, zajmując Smyrnę (obecnie Izmir). Traktat pokojowy z 1920 roku, podpisany między Turcją a mocarstwami ententy, okazał się wyjątkowo niekorzystny dla Turków. Choć Smyrna miała pozostać częścią Turcji, uzyskała dużą autonomię, a ostateczny los tego regionu miał zostać rozstrzygnięty w plebiscycie po pięciu latach. Turcja nie zgodziła się z tym postanowieniem. W 1921 roku, odnowiona armia turecka skutecznie powstrzymała grecką ofensywę zmierzającą do Ankary. W kluczowych starciach nieoceniony okazał się generał Mustafa Kemal, znany z bitwy na półwyspie Gallipoli w 1915 roku. Sierpień 1922 roku przyniósł turecką kontrofensywę, co we wrześniu doprowadziło do odzyskania Smyrny. Miasto zostało dotknięte ogromnym pożarem, a ludność grecka w jego wyniku poniosła śmierć, uciekła lub została deportowana. Autor Stanisław Rek w swojej książce przybliża te mało znane, dramatyczne wydarzenia grecko-tureckiej wojny, w której kluczowy wpływ miały europejskie siły: Wielka Brytania, Francja i Włochy.