Nahum Sokołów. Życie i legenda

Nahum Sokołów (1859-1936) to postać, która pomimo swojej różnorodnej działalności, dziś jest nieco zapomniana. Uznawany za prekursora współczesnego dziennikarstwa hebrajskiego, miał silne związki z Warszawą. Był jednym z najbardziej płodnych pisarzy żydowskich, brylując w dziedzinie felietonów i esejów. Posiadał także umiejętności tłumacza, redaktora oraz wydawcy, pisząc w różnych językach, w tym hebrajskim, jidysz, polskim, niemieckim i angielskim. Sokołów później zaangażował się w działalność polityczną jako ważny lider ruchu syjonistycznego, z czasem piastując funkcję prezydenta Światowej Organizacji Syjonistycznej w latach trzydziestych XX wieku. Jego współcześni podkreślali erudycję i zdolność do dialogu, co wyróżniało go na tle innych. Znany był z inteligencji i umiejętności prowadzenia dyskusji bez wpadania w konfliktowe sytuacje, często spotykane w syjonistycznym świecie: "był dowcipny, wykształcony, rozumny i inteligentny, lecz nie zapalczywy", jak wspominał S. Levin. Jednak dla niektórych była to oznaka braku wyrazistości: Louis Namier określił go jako "małego żydowskiego faktora, podniesionego do rangi pseudo-męża stanu". Sokołów bronił się przed takimi oskarżeniami w swoim eseju Hołd cichym!, który był formą uznania dla tych, "którzy nie chełpią się popularnymi hasłami bojowymi, nie szczycą się krzykliwie samochwalnymi edyktami". Jego wpływy kulturowe były powszechnie zauważane, zwłaszcza związki z polską kulturą. Był znany z iluzji, że mógłby być polskim szlachcicem, jak zauważył L. Lipsky. Cecha ta uwidaczniała się w jego znajomości zasad polityki międzynarodowej, którą wyjaśniał z biegłością najlepszych francuskich i polskich komentatorów – jak wspominał S. Szazar. Sokołów, wychowany w polskich tradycjach, cenił sobie dobre maniery i zasady protokołu dyplomatycznego. W życiu prywatnym posługiwał się językiem polskim, w którym prowadził swój dziennik i wychowywał dzieci. Jednym z jego potomków był Florian Sokołów (1885-1867), znany polski dziennikarz okresu międzywojennego i londyński korespondent "Gazety Polskiej", który wspominał ojca w swoich pracach.