Listy z Polski

Pierwsze wydanie prac dziennikarskich Josepha Rotha w Polsce prezentuje jego obserwacje i przemyślenia z podróży do tego kraju, które odbywał wielokrotnie. Publikacja zawiera wstęp autorstwa Krzysztofa Czyżewskiego. Po wojnie Roth przyjął rolę felietonisty, starając się przekształcać podzieloną i pełną uprzedzeń rzeczywistość w przestrzeń sprzyjającą dialogowi i zrozumieniu. Stefan Zweig, przyjaciel Rotha, podkreślał, że charakterystycznym elementem jego pisarstwa była głęboka empatia, umożliwiająca zrozumienie najskrytszych tajemnic ludzkiej natury. Jednakże, w tle tych tekstów wyczuwalny jest również sceptycyzm, który z czasem przybiera formę desperackiej rezygnacji.

Roth w swoich tekstach konfrontuje humorystyczne i poetyckie opisy niemiecko-polskiego przejścia granicznego z głęboką refleksją na temat granic. W nowej Polsce resentymenty często przeważały nad doświadczeniem, a romantyczne wyobrażenia tradycji były potężniejsze niż rzeczywiste dowody. Rothowi sceptycyzmu dostarczały jednak nie tylko osobiste tragedie. Jak zaznacza Zweig, pisarz postrzegał świat jako przestrzeń, gdzie triumfuje zło - w formie nienawiści, przemocy i fałszu, co skutkowało ciągłym poczuciem rozpaczy w jego życiu.

Roth przemierzał tereny dawnej Europy i nowo powstałego państwa polskiego, którego struktury były mu obce. Chociaż jego uwagi o zjednoczonej Europie, w których rozróżniał ideę od jej realizacji, były prorocze i wskazują na przyszłość, która miała się ziścić, głębokie zrozumienie granic, jakie posiadał, wyróżniało go na tle innych pisarzy. Jego teksty pozostają aktualne, oferując refleksje na temat zmieniających się relacji i tożsamości w Europie.