CHINY EWOLUCJA POLITYKI BEZPIECZEŃSTWA

Kilka dni temu oczy całego świata zwróciły się ku Moskwie. Prezydent Władimir Putin, mówiąc eufemistycznie, nie cieszy się szczególną estymą na Zachodzie od czasu ataku wojsk rosyjskich na terytorium Ukrainy. Mimo to opinia publiczna śledziła z niepokojem wizytę przewodniczącego Chińskiej Republiki Ludowej, Xi Jinpinga w Moskwie. Sojusz Rosji i Chin stanowi poważny problem dla wartości reprezentowanych przez Zachód. Ogromne połacie terenów, jakimi dysponują Moskwa i Pekin, to zasoby, które można z powodzeniem wykorzystać do przeorientowania architektury bezpieczeństwa na świecie. Rosja ma surowce, Chiny mają ludzi i nowe technologie. W poszukiwaniu odpowiedzi na pytanie o naturę intencji chińskich władz sięgnąłem po książkę „CHINY – ewolucja polityki bezpieczeństwa” wydaną nakładem wydawnictwa Europejska Wyższa Szkoła Prawa i Administracji. Poważne opracowanie, będące źródłem rzetelnej wiedzy, to perełka w świecie domorosłych geopolityków i popularnych kanałów na YouTube w dobie wojny na Ukrainie.

Józef Buczyński w książce „CHINY – ewolucja polityki bezpieczeństwa” opisuje ewolucję, jakiej władze chińskie poddały politykę bezpieczeństwa w historii najnowszej Państwa Środka. Z punktu widzenia polskiego czytelnika, wspomniana praca zyskuje szczególny wymiar dydaktyczny. Treść książki „CHINY – ewolucja polityki bezpieczeństwa” nie tylko przedstawia tytułowe zagadnienie, ale wyjaśnia również, jakim mechanizmom powinna ulegać polityka bezpieczeństwa dla kraju będącego na krzywej wznoszącej. Analogia drogi Chin i Polski nie wytrzymuje konfrontacji z faktami. Oba kraje w historii najnowszej wyrastały z komunizmu. Polska zdecydowanie porzuciła okowy marksistowsko-leninowskiej teorii społecznej, tymczasem Chiny uczyniły z niej największą konkurencję dla amerykańskiego snu o wolności i bogactwie. Autor książki „CHINY – ewolucja polityki bezpieczeństwa” przedstawia przekonujące twierdzenia w zakresie kolejnych etapów ewolucji bezpieczeństwa. Każdy z nich pozostaje silnie związany ze wzrostem gospodarczym Chińskiej Republiki Ludowej w ciągu ostatnich 40 lat. Brzmi znajomo? W światowych rankingach Polska i Chiny prowadzą w wyścigu o najwyższy wzrost PKB notowany rok do roku. O ile jednak Warszawa pozostaje uzależniona od wsparcia gospodarek na Zachodzie i określonych w tym przedmiocie zasad, o tyle Pekin dyktuje obecnie warunki jako druga gospodarka na świecie. Józef Buczyński wskazuje jako punkt zwrotny w polityce bezpieczeństwa Chin przełom XX i XXI wieku. Był to czas, jak analizuje „CHINY – ewolucja polityki bezpieczeństwa”, kiedy świat zachłysnął się globalizacją, a przekonanie o „końcu historii” miało na Zachodzie powszechną akceptację. Wspomniany termin odnosił się do książki Francisa Fukuyamy o tytule „Koniec historii”, gdzie autor przekonywał, że po upadku Związku Radzieckiego, świat zwróci się ku zachodnim wartościom i demokracja będzie uniwersalnym ustrojem we wszystkich państwach na świecie. „CHINY – ewolucja polityki bezpieczeństwa” diagnozuje, że Chiny pozostają de facto ustrojem komunistycznym z elementami quasi-liberalnej gospodarki, a nie tworzą demokratycznego społeczeństwa na wzór tych zachodnich. Tym samym fundamenty chińskiej polityki bezpieczeństwa pozostają zupełnie odmienne od tych na Zachodzie. Władze Chińskiej Republiki Ludowej widzą w państwach Unii Europejskiej oraz Stanów Zjednoczonych partnerów i jednocześnie wrogów, co szczególnie widoczne pozostaje w relacjach Pekinu z Moskwą. Xi Jinping ogłosił w Moskwie plan pokojowy, ale ów plan de facto realizuje interesy Federacji Rosyjskiej. Józef Buczyński, kiedy kończył pisać książkę „CHINY – ewolucja polityki bezpieczeństwa”, nie miał tej wiedzy, ale wspominane spotkanie przywódców Rosji i Chin określiło dalszą ewolucję polityki bezpieczeństwa Chin. Autor książki „CHINY – ewolucja polityki bezpieczeństwa” wskazywał Rosję jako poważnego partnera dla chińskiej ewolucji bezpieczeństwa. Trudno jednak było nawet rok temu przypuszczać, jak głęboka i zażyła będzie współpraca Moskwy i Pekinu przy okazji brutalnej inwazji na Ukrainie. A to z kolei powinno niepokoić wszystkich czytelników świadomych bieżących wydarzeń geopolitycznych na świecie. Józef Buczyński w książce „CHINY – ewolucja polityki bezpieczeństwa” rzetelnie wyjaśnia, w jaki sposób Pekin powoli i konsekwentnie doszedł do pozycji największego antagonisty Stanów Zjednoczonych. Chińskie władze realizowały m.in. założenia Konfucjusza, który zalecał, aby siedzieć na wzgórzu, kiedy walczą dwa tygrysy. Pekin, na razie spokojnie obserwuje, jak Rosja i USA konfrontują się na Ukrainie w ramach tzw. Proxy war. Obecnie, kiedy jeden z tygrysów wydaje się mocno ranny, chińskie władze pojawiają się w Moskwie i oferują pomoc. Według najnowszych informacji Pekin pozyskuje największe zasoby surowców z Rosji w całej historii wymiany handlowej między oboma krajami.

Polecam książkę „CHINY – ewolucja polityki bezpieczeństwa” czytelnikom pragnącym lepiej zrozumieć mocarstwową rolę Chińskiej Republiki Ludowej na arenie międzynarodowej. To temat, który dotyczy nas wszystkich bez względu na to, ile wiemy o potędze Państwa Środka. A lepiej wiedzieć więcej niż mniej! ?

Z niemałym zaskoczeniem przyjąłem informacje przedstawione w książce „CHINY – ewolucja polityki bezpieczeństwa”, zgodnie z którymi Państwo Środka w kolejnych dekadach będzie zyskiwać na znaczeniu i wyznaczać kierunek rozwoju świata. Józef Buczyński opisuje dynamikę wzrostu znaczenia Chińskiej Republiki Ludowej na arenie międzynarodowej i przedstawia związane z tym wyzwania i korzyści dla świata zachodniego. Jeszcze przed kilkoma laty Chiny cieszyły się na świecie opinią gospodarki wschodzącej, jednak druga dekada XXI wieku była pod tym względem decydująca. Autor książki „CHINY – ewolucja polityki bezpieczeństwa” wskazuje m.in. na kamienie milowe, jakimi dla globalnej gospodarki okazało się przyjęcie Chin do Światowej Organizacji Handlu i dalej do Międzynarodowego Funduszu Walut. Józef Buczyński nie pozostawia w czytelniku wątpliwości, że świat długo pozostawał naiwny wobec prawdziwych zamiarów oraz intencji chińskiego smoka. A kiedy zorientował się w nich, Państwo Środka stało się graczem decydującym na arenie międzynarodowej.

Książka „CHINY – ewolucja polityki bezpieczeństwa”, wydana nakładem wydawnictwa Europejska Wyższa Szkoła Prawa i Administracji, to monografia dedykowana w pierwszej kolejności studentom stosunków międzynarodowych oraz czytelnikom zainteresowanym szeroko pojętą geopolityką. Jak wyjaśnia Józef Buczyński, przez długi czas Chiny uchodziły w oczach zachodnich społeczeństw za kraj słabo rozwinięty. Dominowało przekonanie, że Państwo Środka zamieszkują analfabeci dojeżdżający na swoje pole ryżowe mocno zużytymi rowerami. Autor książki „CHINY – ewolucja polityki bezpieczeństwa” wyraża opinię, że o każdym kraju funkcjonują jakieś stereotypy, jednak w przypadku Chińskiej Republiki Ludowej były to utarte schematy, de facto pielęgnowane przez władze w Pekinie. Dlaczego? Aby zrozumieć ową zależność, należy przyjąć do wiadomości opinie wyrażone przez Józefa Buczyńskiego w książce „CHINY – ewolucja polityki bezpieczeństwa”, związane z fundamentalnymi wartościami wyznawanymi przez chińskie społeczeństwo. Okazuje się, że Chiny to cywilizacja sięgająca 5 tysięcy lat wstecz, mniej lub bardziej oparta o konfucjańskie zasady, mylnie w Europie utożsamiane z religią. To ciekawe, ale Konfucjusz uczył przede wszystkim posłuszeństwa wobec władzy i rozwijał przekonanie, że status jednostki pozostaje wtórny wobec władzy sprawowanej przez Cesarza w Pekinie. Co wydarzenia sprzed tysięcy lat mają wspólnego z tytułową ewolucją polityki bezpieczeństwa? Józef Buczyński wyjaśnia, że szeroko zakrojona w krajach zachodnich debata na temat praw człowieka i wolności obywatelskich w zasadzie nie istnieje w Chińskiej Republice Ludowej. Jeszcze na przełomie XX i XXI wieku na ogół milczano w zachodnich mediach na temat m.in. traktowania mniejszości Ujgurskiej przez władze w Pekinie. Autor książki „CHINY – ewolucja polityki bezpieczeństwa” zwraca przy tej okazji uwagę czytelnika na fakt, że Państwo Środka de facto od czasów powstania w 1949 roku stosowało przemoc i terror wobec milionów Chińczyków, co ojciec – założyciel Komunistycznej Partii Chin, Mao Zedong określił ładnie dla ucha brzmiącą nazwą „Rewolucja kulturalna”. W praktyce oznaczało to eliminowanie pluralizmu i wolności słowa, co stanowi o fundamentach współczesnych społeczeństw obywatelskich na Zachodzie. Autor książki „CHINY – ewolucja polityki bezpieczeństwa” wyraża przekonanie, że fundamentalnie różna pozycja jednostki w krajach Unii Europejskiej i Stanach Zjednoczonych oraz w Chińskiej Republice Ludowej wydaje się nie do pogodzenia w przyszłości. Co więcej, taki, a nie inny ustrój tworzy oczywiste przewagi dla władz w Pekinie w rywalizacji z państwami należącymi do szeroko rozumianego Zachodu. Józef Buczyński wyjaśnia, że kiedy na Zachodzie politycy pozostają związani demokratycznymi procedurami, przedstawiciele Komunistycznej Partii Chin w wąskim gronie wyznaczają kierunek rozwoju Państwa Środka, co nie budzi żadnego sprzeciwu po stronie chińskich obywateli. Autor książki „CHINY – ewolucja polityki bezpieczeństwa” zaznacza, że taka postawa mieszkańców Państwa Środka wynika m.in. z brutalnej pacyfikacji, jaka miała miejsce na Placu Niebiańskiego Spokoju w 1989 roku. To wówczas, jak przekonuje Józef Buczyński, Chińczycy ostatecznie znaleźli się w systemie quasi-dyktatury.

Współcześni sinolodzy wyrażają przekonanie, że zrozumienie Chin bez spędzenia kilku lat za Wielkim Murem wydaje się zadaniem karkołomnym i trudnym do zrealizowania. Im więcej czytam na temat Państwa Środka, tym lepiej rozumiem, jak tajemniczym i egzotycznym z punktu widzenia Europejczyków wydaje się Chińska Republika Ludowa. Józef Buczyński w książce „CHINY – ewolucja polityki bezpieczeństwa” opisał Chiny jako kraj wyraźnie zmieniający dyskurs polityki zagranicznej i wewnętrznej, ze względu na dynamiczny wzrost i znaczenie Państwa Środka na arenie międzynarodowej. Wydaje się, że ta tendencja będzie się utrzymywać w kolejnych latach, a Chiny obok Stanów Zjednoczonych będą supermocarstwem zdolnym do kształtowania świata na własną modłę. Podobnie jak uczynił to w przeszłości Mao Zedong i nikt nie powstrzymał chińskiego przywódcy.