Językowe i kulturowe aspekty przekładu filmowego

Język filmowy często jest nazywany uniwersalnym, sugerując, że powinien być zrozumiały dla wszystkich widzów. Jednakże w praktyce, podczas tłumaczenia filmów na inny język, okazuje się, że oprócz samego obrazu, kluczowe są także konteksty kulturowe. Marek Hendrykowski trafnie zauważa, że komunikacja filmowa działa w dwóch przeciwnych kierunkach: dąży do osiągnięcia uniwersalnej przystępności przy jednoczesnym zachowaniu unikalnych cech własnych. Te dwa wektory — zrozumiałości uniwersalnej i specyficznej — stoją często w sprzeczności.Analiza przekładów filmowych wymaga zatem uwzględnienia zarówno warunków lingwistycznych, jak i kulturowych w obu porównywanych rzeczywistościach, a także w nowym środowisku odbioru. Ta książka zajmuje się problematyką tłumaczenia wybranych polskich filmów na język rosyjski. Choć pokrewieństwo między językiem polskim i rosyjskim może z jednej strony ułatwiać zrozumienie filmu, z drugiej generuje specyficzne wyzwania dla tej konkretnej pary językowej.Przedmiotem badań były różne metody tłumaczenia audiowizualnego, uwzględniające możliwości i ograniczenia każdej z technik. Skupiłam się przede wszystkim na aspektach dialogów filmowych mogących powodować trudności w tłumaczeniu, które wynikają ze strukturalnych różnic pomiędzy językami lub są mocno osadzone w kulturze źródłowej.Analizowane filmy to przede wszystkim polskie produkcje o tematyce wojennej z lat siedemdziesiątych oraz bardziej współczesne tytuły. Wybrane zostały zarówno ze względu na ich popularność i dostępność na rynku rosyjskim, jak i przez pryzmat ich silnego zakorzenienia w polskiej kulturze. Istotnym kryterium była również profesjonalna jakość przekładów na język rosyjski.