Paryż 1919. Sześć miesięcy, które zmieniły świat: konferencja pokojowa w Paryżu w 1919 roku i próba zakończenia wojny

Kiedy zakończyła się I wojna światowa, prezydent USA Woodrow Wilson, brytyjski premier David Lloyd George oraz premier Francji Georges Clemenceau spotkali się w Paryżu w 1919 roku. Spędzili tam sześć miesięcy, mając na celu stworzenie trwałego pokoju. Margaret MacMillan w swoim dziele historii narracyjnej przedstawia barwny i szczegółowy obraz tych dni, gdy na gruzach upadłych imperiów powstawały nowe państwa, takie jak Irak, Jugosławia czy Palestyna, a granice świata były na nowo wytyczane.Na początku 1919 roku, po Paryżu krążył dowcip, że Rada Czterech – Wielka Brytania, Francja, USA i Włochy – bardziej przygotowuje się do kolejnej wojny niż do pokoju. Po sześciu miesiącach rozmów, 28 czerwca, Niemcy zostały zmuszone do podpisania traktatu wersalskiego, którego złożoności żaden z alianckich przywódców nie potrafił w pełni ogarnąć. Wilson szczególnie dążył do utworzenia Ligi Narodów, jednak jego własny senat odrzucił zarówno Ligę, jak i sam traktat.W miarę jak negocjacje stawały się coraz bardziej gorączkowe, naciski wielu narodów na samostanowienie ustępowały miejsca nacjonalistycznym ambicjom. Szczególnie widoczne były tutaj działania Włoch i Francji, a także Japonii, która zyskała wyspy na Pacyfiku i kolonię w Chinach. Wilson, mimo swoich starań, nie osiągnął niczego konkretnego, a po powrocie do USA miał poważny udar. Inne kraje, takie jak Grecja, Polska czy nowo powstała Jugosławia, również starały się wywalczyć dla siebie jak najwięcej. W książce MacMillan przedstawia proces rozmontowywania starych struktur i idei, w tym zagrożeń takich jak bolszewizm. Adolf Hitler później przypisał traktatowi wersalskiemu długą listę katastrof, choć faktyczne skutki były mniej jednoznaczne. Styl MacMillan wciąga czytelników w wielowymiarowy świat, a jej narracja obejmuje różne kontynenty, pokazując, jak próby zaprowadzenia pokoju nie zawsze przynosiły zamierzone rezultaty.