Próby

Michel de Montaigne (1533-92) to francuski intelektualista, filozof, humanista, pisarz oraz polityk, który na przestrzeni dwóch kadencji pełnił funkcję burmistrza Bordeaux. Jest przede wszystkim znany jako autor "Prób" (fr. "Essais"), które po raz pierwszy wydano w 1580 roku. Montaigne traktował pisanie tego dzieła jako formę osobistej przyjemności, tworząc nie tyle system filozoficzny, co refleksję nad sztuką życia. Jego podejście w dużej mierze opierało się na racjonalizmie opartym na doświadczeniu i zdrowym rozsądku oraz sceptycyzmie wobec powszechnie przyjętych prawd.Stawiając człowieka w centrum swoich rozważań, Montaigne przedstawiał życie jako najwyższą wartość, co odzwierciedlało wpływy epikureizmu. Jak zauważa historyk filozofii Władysław Tatarkiewicz, poglądy Montaigne'a wyróżniało podejście oparte na obserwacji codziennych spraw i oparcie filozofii na praktycznym wymiarze – jako sztuki życia. Podkreślał znaczenie życia przyjemnego, wystrzegając się niepewnych debat teoretycznych, co wskazuje na jego sceptycyzm. W jego pracach natura przedstawiana była jako wzór dla ludzi, a rozum uznawany za ostateczną miarę prawdy, co podkreślało jego naturalizm i racjonalizm.Pisma Montaigne'a były również wyrazem relatywizmu, kwestionując stałość prawd i obyczajów jako zależnych od kontekstu kulturowego. "Próby" promieniują olbrzymim entuzjazmem dla życia, co przyczyniło się do ich popularności już za życia autora, a jednak w czasach kontrreformacji znalazły się na Indeksie Ksiąg Zakazanych.