Sztuka Łodzi. Dzieła i twórcy

Książka zawiera zbiór 24 artykułów poświęconych sztuce Łodzi, obejmujący okres od początków przemysłowego rozwoju miasta w latach dwudziestych XIX wieku aż do lat sześćdziesiątych XX wieku. Dwadzieścia z tych tekstów stanowi wybór z dorobku naukowego autora z ostatnich 35 lat, a cztery zostały specjalnie przygotowane na potrzeby tej publikacji. Główna tematyka książki koncentruje się na architekturze miejskiej Łodzi, obejmując budynki mieszkalne, rezydencje, budowle sakralne i przemysłowe, a także sztukę witrażowniczą, rzeźbę architektoniczną i cmentarną oraz dekoracje wnętrz. Zwrócona jest uwaga na bogactwo i różnorodność sztuki miasta XIX i XX wieku, gdzie widoczne są wpływy stylów takich jak historyzm, secesja, neoklasycyzm i modernizm, oraz inspiracje czerpane z centrów sztuki europejskiej, takich jak Berlin, Wiedeń i Sankt Petersburg. W książce podkreślono znaczenie licznych twórców, zarówno lokalnych, jak i zagranicznych. W Łodzi działali architekci, którzy zdobywali wykształcenie głównie w Sankt Petersburgu i Rydze. Typowym zjawiskiem dla Łodzi było też zlecanie projektów przez miejscowych przemysłowców artystom z innych miast, w tym z Berlina, Warszawy, Wrocławia, Żytawy, Wiednia, Sankt Petersburga, Wenecji i Reykjaviku. Wśród znanych twórców znaleźli się Franz Schwechten, Carl Seidl, Valentino Casale, Otto Lessing, Einar Jonsson, Jan Styka oraz zakład Antonia Salviatiego. Z lokalnych artystów wyróżnia się pracownię rzeźbiarsko-kamieniarską Antoniego Urbanowskiego, a także architektów takich jak Hilary Majewski, Gustaw Landau-Gutenteger, Adolf Zeligson, Piotr Brukalski i Wiesław Lisowski.