Nowa i stara historia. Eseje krytyczne i reinterpretacje

W zbiorze esejów Gertrude Himmelfarb przeprowadza wnikliwą analizę różnych podejść do prowadzenia badań historycznych, które zdobyły popularność w XX wieku. Konfrontuje tradycyjne metody badawcze z podejściem historii społecznej oraz nurtami marksistowskimi, psychoanalitycznymi i postmodernistycznymi. Jej praca pozwala nie tylko zrozumieć specyfikę tych podejść, ale również odkryć, jakie konsekwencje mają ich założenia dla postrzegania i interpretacji rzeczywistości. Pierwsze tłumaczenie na język polski opiera się na rozszerzonym wydaniu książki z 2004 roku.

Pojęcie nowej historii stało się wygodnym określeniem dla tych różnorodnych nurtów, które, choć same w sobie nie są jednolite, łącznie stanowią wyzwanie dla tradycyjnych badań historycznych. To znaczące wyzwanie wynika w dużej mierze z dominującej pozycji, jakie nowa historia (czy jak to określiłby nowy historyk, jej hegemonia) zdobyła we współczesnej historiografii. Ta dominacja jest kluczowym punktem jej rozważań, gdyż autorka argumentuje, że problemem nie jest sama w sobie nowa historia, lecz raczej jej rosnące znaczenie oraz autorytatywne opinie wygłaszane pod jej nazwą.

Gertrude Himmelfarb (1922–2019) była znanym historykiem i eseistką oraz autorką wielu książek, z których kilka, jak "Jeden naród, dwie kultury" (2007) i "Drogi do nowoczesności: brytyjskie, francuskie i amerykańskie Oświecenia" (2018), przetłumaczono na język polski. Zdobywczyni licznych nagród, Himmelfarb była jedną z najbardziej wyrazistych i wpływowych amerykańskich intelektualistek powojennych lat.