Bóg urojony

Richard Dawkins w książce „Bóg urojony”, opublikowanej przez wydawnictwo CIS w 2008 roku, koncentruje się na analizie religii i jej związkach z nauką, odstępując tym razem od stricte biologicznej tematyki. Dawkins, posługując się swoim bogatym intelektem oraz wiedzą, z determinacją odrzuca roszczenia religii, szczególnie odnosząc się do teistycznych twierdzeń, że stanowi ona źródło moralności. Dawkins rozpoczyna od podważania logicznych podstaw wierzeń religijnych, a następnie bada ewolucyjne korzenie teizmu. Nie oszczędza w swej krytyce żadnej formy bóstwa – od surowego i okrutnego boga Starego Testamentu po bardziej łagodne, lecz równie nieuzasadnione koncepcje „Boskiego Zegarmistrza” oświeceniowych myślicieli. Logicznie analizuje i obala najczęściej przytaczane dowody na istnienie Boga, uznając koncepcję Istoty Najwyższej za mocno nieprawdopodobną. W książce Dawkins przedstawia, jak religia – bez względu na wyznanie, czy to chrześcijaństwo, judaizm czy islam – często staje się przyczyną konfliktów, źródłem nietolerancji i narzędziem, które krzywdzi dzieci. Szczególnie interesujące są fragmenty, w których Dawkins, ponownie przybierając perspektywę biologa, bezkompromisowo rozprawia się z pseudonaukowymi teoriami kreacjonistów, które stanowią atak na ewolucjonizm. Dawkins jednoznacznie stwierdza, że religia, w tym jej odniesienia do kreacjonizmu oraz teorii „inteligentnego projektu”, jest nie tylko nielogiczna, ale i szkodliwa, a czasami wręcz niebezpieczna. Podkreśla, że obowiązkiem naukowców oraz humanistów jest zwrócenie uwagi na te zagrożenia. Według Dawkinsa, religie wyrządziły już wystarczająco wiele szkód, i nadszedł czas, aby nauka zajęła swoje należne miejsce w społeczeństwie.