Nacjonalizm i „kwestia żydowska” w Rumunii lat trzydziestych XX wieku

Volovici dogłębnie bada zjawisko, które przez wiele dekad miało wpływ na rumuńską rzeczywistość, pozostając jednocześnie nieopisywane z powodu specyficznego kontekstu historycznego i politycznego. Jego analizy jednoznacznie pokazują, że rumuński antysemityzm nie był wyłącznie ideologiczną konstrukcją - stanowił również swego rodzaju społeczno-kulturową aurę, która przenikała do niemal wszystkich sfer życia publicznego. Dominującą postawą prawosławnej większości wobec społeczności żydowskiej była niechęć, podejrzliwość i wrogość. Chociaż przez wiele lat nie prowadziło to do bezpośredniej przemocy fizycznej, systematycznie zatruwało to atmosferę społeczną, co ostatecznie doprowadziło do przyjęcia antysemickiego ustawodawstwa tuż przed wybuchem wojny.Z perspektywy polskiego czytelnika, zaskakująca może być rola, jaką w kształtowaniu tych postaw odegrali wpływowi intelektualiści tacy jak Emil Cioran i Mircea Eliade. Autor wskazuje: Podczas pewnej publicznej dyskusji zasugerowano, że powinienem zająć się także innymi intelektualistami, którzy byli przeciwstawni antysemityzmowi i konsekwentnie podtrzymywali demokratyczne wartości. Ci ostatni rzeczywiście byli w większości, ale mnie interesują okoliczności, które sprzyjały narodzinom tej choroby, jej objawy oraz przyczyny jej rozprzestrzeniania się.Nawet w najtrudniejszych okresach, intelektualiści z jasno określonymi antysemickimi poglądami pozostawali w Rumunii w mniejszości. Jednak zastanawiam się, dlaczego to właśnie ta mniejszość zdominowała debatę ideologiczną i polityczną wokół kwestii żydowskiej oraz propozycji jej rozwiązania.