Rok, w którym nie umarłem

Po przeczytaniu „Rok, w którym nie umarłem” — krótkiej, lecz przejmującej opowieści — śmiem stwierdzić, że czasem naprawdę warto posłuchać mądrego głosu. W tym przypadku był nim głos z jednego z kanałów w mediach społecznościowych. Na pozór może się wydawać, że to historia banalna: prosta, oszczędna w formie, niewnosząca nic nowego. Nic bardziej mylnego.
To książka, która zmusza do zatrzymania się i zadania sobie niewygodnych pytań. Ilu z nas ma w rodzinie kogoś po zawale serca, po ciężkiej chorobie, po doświadczeniu, które na zawsze zmienia perspektywę patrzenia na życie? Pytamy wtedy — z grzeczności lub z troski — „jak się czujesz?”, lecz niemal nigdy nie schodzimy głębiej. Nie pytamy, kim ta osoba stała się po drugiej stronie strachu, bólu i niepewności. Nie zastanawiamy się, co dzieje się w jej wnętrzu po każdej wygranej walce — i po tych, których wygrać się nie dało.
Grynberg pisze właśnie o tym stanie „pomiędzy”. O byciu ocalałym, który nie wraca już do dawnego siebie. Jedni potrafią wyciągnąć z tego doświadczenia wnioski, inni żyją tak, jakby nic się nie wydarzyło — choć wydarzyło się wszystko. Autor opisuje to bez patosu, bez moralizowania, z prostotą, która boli bardziej niż rozbudowane refleksje.
Książkę czyta się szybko, niemal jednym tchem, lecz jej ciężar zostaje w czytelniku na długo. Nie są to tematy łatwe ani wygodne. Pojawia się tu także — w znacznym uproszczeniu, ale bardzo celnie — obraz relacji pacjent–personel medyczny: chłodnej, rutynowej, a jednocześnie decydującej o ludzkim poczuciu godności i bezpieczeństwa.
To opowieść o kruchości życia, o ciszy po burzy i o tym, jak bardzo potrafimy nie zauważać przemian, które dokonują się w najbliższych nam ludziach.