Miedziaki

Colson Whitehead, zdobywca zarówno Nagrody Pulitzera, jak i National Book Award za "Kolej podziemną", ponownie zanurza się w pełną napięcia historię Ameryki, ukazując ją z wyjątkową głębią. Tym razem przenosimy się na Florydę lat 60. XX wieku, gdzie życie dwóch młodych chłopców, skazanych na pobyt w poprawczaku, staje się osią wydarzeń powieści.W majowym rankingu roku 2020, "Miedziaki" Colsona Whiteheada otrzymały Nagrodę Pulitzera w kategorii literatura piękna. Jury doceniło książkę jako przejmujące i zwięzłe studium nadużyć w zakładzie poprawczym na Florydzie, które w dobitny sposób opowiada o wytrwałości, godności i odkupieniu. To już drugi Pulitzer w literackiej podróży Whiteheada, pierwszy zdobył w 2017 roku.W miarę jak idee ruchu praw obywatelskich zaczynają przenikać do Frenchtown, afroamerykańskiej dzielnicy Tallahassee, młody Elwood Curtis, zainspirowany słowami dr. Martina Luthera Kinga, zaczyna wierzyć w swoją równość z innymi. Mimo porzucenia przez rodziców, jego babcia pilnuje, by unikał kłopotów, co daje Elwoodowi szansę na studia w lokalnym college'u dla kolorowych. Jednak życie czarnego chłopca na amerykańskim południu w epoce praw Jima Crowa może łatwo ulec dramatyczniej zmianie z powodu jednego nieprzemyślanego ruchu.Skazany na poprawczak znany jako Miedziak (The Nickel Academy), Elwood trafia do miejsca, które w swojej misji miało kształtować młodocianych przestępców pod względem fizycznym, intelektualnym i moralnym. W praktyce jednak poprawczak był miejscem pełnym okrucieństwa, gdzie przemoc fizyczna, seksualne wykorzystywanie, korupcja i kradzieże były na porządku dziennym, a każdy, kto próbował się przeciwstawić, znikał bez śladu.Placówka na Florydzie, która istniała przez ponad sto lat, zrujnowała życie tysiącom chłopców, poddawanych brutalnemu traktowaniu i niszczycielskim upokorzeniom. Colson Whitehead, w swoim wstrząsającym i ambitnym dziele, ukazuje się jako pisarz u szczytu twórczych możliwości, rzucając światło na ciemne karty historii.W kontekście tej opowieści warto przywołać prawa Jima Crowa, które po wojnie secesyjnej miały na celu utrwalenie rasowej segregacji głównie na amerykańskim południu. Na Florydzie szczególnie rygorystycznie przestrzegano zasady, że czarni i biali nie mogli się razem uczyć, co często prowadziło do niewyobrażalnych nadużyć.