Tylko niewinni

Hugo Fletcher pomagał kobietom, rozdawał pieniądze, miał dobrą prasę. Już po kilku stronach „Tylko niewinnych” zacząłem się zastanawiać, kto wystawia człowiekowi tak nieskazitelną laurkę i po co. Trup leży, śledztwo rusza, a ja zamiast szukać zabójczyni, mam ochotę sprawdzić dokumenty fundacji. Rachel Abbott świetnie wie, co robi z taką nieufnością. Podsuwa mi podejrzenie, ale nie pozwala od razu poczuć się sprytnym.

Czytałem tę książkę trochę na przekór niej. Kiedy Tom Douglas przyjmował czyjąś wersję wydarzeń, szukałem w niej dziury. Kiedy ktoś milczał, próbowałem zgadnąć, czy ze strachu, czy z wyrachowania. Za chwilę zmieniałem zdanie, bo wychodził jakiś szczegół i moja piękna teoria nadawała się do kosza. Lubię, kiedy kryminał tak ze mną pogrywa. Nie lubię natomiast, gdy robi to zbyt długo. W środku powieści zdarzało mi się już prychać: dobrze, rozumiem, wszyscy mają sekret, czy możemy wreszcie dowiedzieć się czegoś, co nie będzie kolejnym półzdaniem urwanym w drzwiach?

Najlepsze są dla mnie sceny, w których pada bardzo mało słów. Ktoś odpowiada odrobinę za szybko. Ktoś inny opisuje Hugo z podziwem, ale brzmi, jakby wyrecytował zdanie wyuczone do wywiadu. Abbott ma ucho do takich pęknięć. Znacznie bardziej przekonują mnie one niż zapewnienia, że śledczy właśnie dokonał przełomowego odkrycia. Douglas wypada zresztą porządnie: nie robi z siebie geniusza, którego wszyscy muszą podziwiać. Pyta, wraca, sprawdza. Czasem chciałem, żeby szybciej wyczuł, dokąd prowadzą odpowiedzi, lecz przynajmniej nie rozwiązuje sprawy za pomocą olśnienia z sufitu.

Przy Laurze Fletcher długo nie umiałem zdecydować, co myśleć. Jej mąż został zamordowany, pod domem kłębią się fotografowie, policja zadaje pytania, a ona nie mieści się w moim wyobrażeniu o wdowie. I tu książka złapała mnie na czymś dość paskudnym. Sam zacząłem mierzyć jej reakcje, jakby istniała jedna właściwa porcja rozpaczy po śmierci męża. Za mało łez, źle. Za dużo opanowania, jeszcze gorzej. Abbott wykorzystuje ten odruch celnie, bo od razu widać, ile są warte moje szybkie sądy o ludziach, których życia nie znam.

Nie każda rzecz zadziałała. Bywa, że autorka za mocno trzyma ważne informacje przy sobie. Podejrzliwość czytelnika powinna wynikać z tego, co zobaczył, a nie wyłącznie z tego, że bohaterowie uparcie nie kończą zdań. Kilka razy miałem też poczucie, że kolejny sekret pojawia się akurat wtedy, gdy książka potrzebuje kopniaka. Drażniło mnie to. Tyle że po każdym takim momencie wracałem do czytania, bo chciałem sprawdzić, co dokładnie pomija gładka opowieść o szanowanym filantropie.

Najciekawsze zostaje po ujawnieniu prawdy. Można wskazać sprawcę, zapisać motyw, zamknąć teczkę. Tylko co zrobić z krzywdą, o której wcześniej nikt nie chciał słyszeć? Abbott nie pozwoliła mi wygodnie kibicować ani policji, ani osobie, która wzięła sprawy w swoje ręce. I bardzo dobrze. Po skończeniu książki nie miałem ochoty ogłaszać, że wszystko jasne. Bardziej interesowało mnie, ilu ludzi musiało milczeć, żeby Hugo przez tyle czasu mógł uchodzić za wzór przyzwoitości.

„Tylko niewinni” to udany debiut serii z Tomem Douglasem. Chwilami przeciąga tajemnicę, chwilami drażni mnie celowym przemilczaniem, ale stawia pytania, których nie da się zbyć samym „morderca został złapany”. Jeśli lubicie patrzeć podejrzliwie na ludzi z nieskazitelną reputacją, znajdziecie tu sporo powodów, żeby czytać dalej. Ja znalazłem.