Sługa boży

“Sługa Boży” to pierwsza książka z serii Jacka Piekary, która powszechnie nazywana jest “cyklem inkwizytorskim”. Po raz pierwszy ukazała się w 2003 roku, czyli już niemal 20 lat temu.

Wierzcie lub nie, ale nigdy nie miałem styczności ani z tą serią, ani z tym autorem. I bynajmniej nie omijam polskiej fantastyki. Tak po prostu się stało, tak planety ułożyły się w specjalnym szeregu, że losy świata nie pozwoliły mi na spotkanie się kiedykolwiek z przygodami Mordimera Madderdina. A szkoda, bo swego czasu lubiłem takie mroczne, odjechane fantasy, a teraz… nigdy w życiu bym się nie posądzał o ciągoty do takich dzieł…

I to było niesłuszne podejrzenie, bo choć może “Sługa Boży” nosi znamiona “dawnych czasów”, to przy lekturze tej książki bawiłem się jak dzika świnia. Ta książkę z pewnością należy do jednej z najbardziej uzależniających polskich książek, jakie dane mi było przeczytać. Jacek Piekara skutecznie trzymał moją uwagę przez niemal 400 stron swojej szalonego zbioru opowieści o inkwizytorze, który wymierza sprawiedliwość w imię Boga. Z pewnością pomógł w tym fakt, że książka to tak naprawdę zbiór sześciu odrębnych historii, które łączą się postacią Madderdina. Można więc porównać, że jest to podobny pomysł do tego, jaki miał Sapkowski ze swoim “Ostatnim życzeniem”.

Nie będzie to ostatnie porównanie do twórczości Pana Andrzeja, bo choć mogę chwalić “Sługę Bożego” za barwny i “krwisty” język, wciągające historie, humor i mrok przepływające między sobą w bezustannym potoku, wir wciągający mnie w nieustanną rozrywkę, to niestety książka ta podziela podobne wady. Przede wszystkim, czuć w nich pewien zastój obyczajowy, który na początku lat 00. miał miejsce. Książka dzisiaj nie zostałaby wydana, bo po prostu zbyt wiele w niej pewnych nieakceptowalnych i niepoprawnych politycznie stwierdzeń. Tak, jak podoba mi się, że książka nieco wyśmiewa nadmierną religijność i fundamentalizm, tak nieco nie podoba mi się to w jaki sposób go opisuje. Również opisy seksualności/cielesności mogłyby być nieco bardziej stonowane, bo tak jak jeszcze jestem w stanie niektóre rzeczy zaakceptować, tak dla mnie jest to przesada i pokazanie tej niezbyt przyjemnej strony pisarstwa Piekary. Pozostawia do życzenia też pewien rodzaj portretowania wsi, który przedstawia jej mieszkańców jako głupków lub wręcz ich odczłowiecza.

Ale to tylko drobne wady, które nie przysłaniają faktu, że “Sługa Boży” to naprawdę sprawna pozycja, którą fani fantastyki koniecznie muszą poznać. Ja osobiście cieszę się, że w końcu to zrobiłem i daję temu dziełu solidną czwórkę.

Ech, ile to ja już lat temu trafiłem po raz pierwszy na Mordimera Madderdina… Od tamtej pory, moje życie całkowicie się zmieniło, zakochałem się na zabój w fantastyce i zostałem swoistym bibliofilem. Książki Jacka Piekary towarzyszyły mi przez całe moje lata nastoletnie, a teraz kiedy jestem dorosły, doskonale widzę, jak ten prosty gest sięgnięcia po książkę tego autora, zmienił moje życie bezpowrotnie. Gdyby nie “cykl inkwizytorski” z pewnością byłbym innym człowiekiem.

Do “Sługi Bożego” powróciłem po raz pierwszy od bardzo dawna. Nie wiem, czy nawet kiedykolwiek wracałem do niego po przeczytaniu go po raz pierwszy. Może więc z tej recenzji zionąć ogromna ilość nostalgii, przez którą mój osąd na temat tego dzieła może być kompletnie nieobiektywny i niewiarygodny. Biorę też pod uwagę, że książka ta jest produktem swoich czasów, ma więc wszystkie wady i zalety ówczesnej fantastyki.

Swego czasu, w zaściankowej i pełnej “bogobojnej” Polsce, ta książka musiała być ogromnym szokiem i skandalem. Otóż, Piekara prezentuje tutaj świat, w którym Jezus Chrystus wcale nie umarł i nie zmartwychwstał za nasze grzechy, ale przeprowadził zemstę na swoich krzywdzicielach. Od tego czasu minęło tysiąc pięćset lat i świat zmienił się nie do poznania. Wiara jest tutaj obligatoryjnym obowiązkiem, za którego złamanie można zostać surowo ukaranym. W tym świecie żyje właśnie Mordimer Madderdin, człowiek ogromnej wiary, którego można wręcz nazwać fanatykiem.

Na książkę tak naprawdę składa się sześć luźno powiązanych ze sobą opowiadań skupionych wokół postaci głównego bohatera. Są one wszystkie dość podobne do siebie jeśli chodzi o konstrukcje fabularną (przypominają proste questy z gier RPG), ale nie o to tutaj chodzi tak naprawdę. Siłą Jacka Piekary jest niesamowita umiejętność kreowania żywego świata pełnego magii, mroku, religijności, czarnego humoru i bluźnierstw, które razem łączą się w wybuchową mieszankę. 

Nie mam zbyt wiele do powiedzenia o tej książce, bez wchodzenia w spoilery. Mogę tylko powiedzieć, że czytając “Sługę Bożego” znowu poczułem się jakbym miał kilkanaście lat. To proza żywa, pełna energii, buntu i skandalizowania. Są w tej książce takie fragmenty, które nie przeszłyby nawet dzisiaj - a może nawet szczególnie dzisiaj. Piekara doskonale wiedział, w które struny uderzyć, żeby melodia, którą wygrywa była porywająca. Świetna rzecz, z chęcią wrócę jeszcze do innych części cyklu.