Pierwsze wspomnienie

Trwa hiszpańska wojna domowa. Matia, czternastolatka, po utracie matki i uwięzieniu ojca przez frankistów, zostaje wysłana na Majorkę do surowej babki, Donny Priscilii. Na wyspie towarzyszy jej kuzyn Borja, chłopiec o mocnym, choć moralnie wątpliwym charakterze, a także służba i nauczyciel. Zamknięty i duszny świat Majorki, odznaczający się fenicką przeszłością, handlarzami oraz inkwizytorami, staje się miejscem, w którym Matia jest świadkiem konfliktów dorosłych i brutalności rówieśników. Wyspa, na której słońce przenika przez witraże, a wiatr uderza w agawy, pełna jest atmosfery podejrzeń i napięcia. Dziecięcy mikrokosmos odzwierciedla społeczeństwo pogrążone w przemocy i hipokryzji. Ta wyjątkowa powieść, napisana w XX wieku, zdobyła uznanie wielu, w tym Julio Cortázara i jego żony Aurory Bernárdez, którzy z zachwytem dzielili się nią w rozmowach. Pamiętam, że wspólnie czytaliśmy początek, który zawierał niesamowity i subtelny portret starszej pani, będący jednym z najpiękniej przedstawionych opisów charakteru w literaturze naszych czasów. Dzieła Matute ujawniają prawdę i piękno — stwierdził Mario Vargas Llosa. Powieść ta jest dzika, pełna pasji i brutalna — zauważył Jonathan Gibbs. Dla Juana Marsé twórczość Matute to światło w ciemności, które pozwala przetrwać najbardziej wymagające chwile.