O religii

Arthur Schopenhauer (1788-1860), jeden z najważniejszych filozofów niemieckich, mimo że nie stworzył odrębnej szkoły filozoficznej, wpłynął na wielu myślicieli, takich jak Henri Bergson ze swoim intuicjonizmem czy Friedrich Nietzsche z filozofią życia. Jego myśli inspirowały także przedstawicieli neokantyzmu i pragmatyzmu. Schopenhauera często uznaje się za prekursora pesymizmu filozoficznego. Jan Garewicz podkreśla, że ten pesymizm różni się od katastrofizmu, a negacja postępu nie jest jednocześnie negacją rozwoju nauki i techniki. W jego filozofii można dostrzec rezygnację bez pokory, współczucie pozbawione miłości bliźniego i bunt, który nie prowadzi do działania. Schopenhauer przeformułował mity religijne w świecki światopogląd, pełen arystokratycznego spojrzenia na nadzieje i zwątpienia przeciętnego człowieka. Książka, której opis przedstawiłem, zagłębia się w te właśnie transpozycje. Szczególnie interesujące są jego rozważania zawarte w "O religii", które zdają się być niezwykle aktualne. Przykładem jest pytanie, jak przekazać tłumom, że coś może być jednocześnie prawdą i nieprawdą, co wskazuje na alegoryczną naturę religii. Może to prowadzić do wniosku, że absurditas jest do pewnego stopnia nieodłączna dla człowieka, a złudzenia są istotne dla jego życia. Również nieprzemijająco ważne jest rozróżnienie między wiarą a wiedzą, które wedle Schopenhauera powinny zawsze podążać oddzielnymi ścieżkami i nie mieszać się dla swego dobra.