Młynarstwo tradycyjne Wczoraj dziś jutro...

Dawne młynarstwo, choć kiedyś stanowiło integralną część wiejskiego krajobrazu, jest dzisiaj znane głównie z dzieł literackich, filmów, czy wizyt w muzeach. Młyny wiatrowe oraz te napędzane kołem wodnym, powszechnie widywane niegdyś na wsiach, teraz można spotkać głównie w skansenach. Niestety, niewiele z pozostałych obiektów przetrwało w swojej pierwotnej formie – wiele zostało przekształconych lub zmodernizowanych. Oprócz fizycznego zaniku tych budynków, zanikają również umiejętności i wiedza, które były nieodłączną częścią niematerialnego dziedzictwa kulturowego. Bez nich trudno jest wiernie odtworzyć dawne procesy produkcyjne czy prezentować młyny w sposób zgodny z ich oryginalnym działaniem. Młynarz, niegdyś mistrz w posługiwaniu się siłami natury jak wiatr i woda, staje się dziś jedynie postacią z legend i rzadkich opowieści.

Książka „Młynarstwo tradycyjne – wczoraj, dziś, jutro… Problemy zachowania ginącego dziedzictwa” pragnie przybliżyć czytelnikowi ten nieprzemijający świat. Autorzy zawartych w niej artykułów podjęli się analizy roli wiatraków i młynów w kulturowym pejzażu wsi, opowiadali o ich historii oraz ludziach z nimi związanych, przyglądali się ich obecności w sztuce i literaturze oraz objaśniali obraz młynarstwa, jaki przetrwał w przysłowiach i języku. Dyskutowano również o możliwościach ochrony młynarstwa wiejskiego w muzeach na świeżym powietrzu oraz przykładach rewitalizacji młynów, które adaptowano do nowych funkcji. Istotną częścią publikacji jest też omówienie działań różnorodnych instytucji kulturalnych, stowarzyszeń i innych podmiotów, które pracują nad zabezpieczeniem tego dziedzictwa dla przyszłych pokoleń. Praca zawiera też opisy badań konkretnych obiektów oraz śladów po przemysłowej działalności młynarskiej w różnych regionach kraju.