Mario i czarodziej / Pan i pies

Mario i czarodziej to opowiadanie Tomasza Manna, które od pierwszych zdań wprowadza czytelnika w atmosferę niepokoju i napięcia. Włoska plaża, z jej hałasem i zgiełkiem, pełna jest pozornych uśmiechów i krzykliwego patriotyzmu. Tło, pełne nieprzyjemnych wydarzeń nad morzem oraz przykrych sytuacji w hotelu, który podlizuje się miejscowej arystokracji, od razu zapowiada, że coś nieuchronnego się wydarzy. To zapowiedź pojawienia się czarnoksiężnika, inwalidy hipnotyzera, który swą oschłą sztuką zyska władzę nad tłumem. Czy jest on jakimś demagogiem, dyktatorem, może wręcz Benito Mussolinim? Dzieło to uchodzi za jedno z kluczowych tekstów politycznych Manna, które ostrzega przed faszyzmem i manipulacją masami. W dzisiejszych czasach jego przesłanie pozostaje niestety niezmiennie aktualne!Pan i pies to z kolei utwór, który Mann napisał jeszcze podczas I wojny światowej. Czytelnicy często widzą w nim ucieczkę w świat bardziej prywatny, w stronę natury i najważniejszych ludzkich wartości – miłości, dobroci, spokoju. Autor sam wspomina, że tekst ten dotyczy jedynie jego psa, Bauszana, i uprzedza, że nie znajdziemy tu głębszych problemów moralnych czy analiz wielkich charakterów. Dla niektórych ten przyziemny temat może wydawać się mało znaczący, ale jednak tekst ten pokazuje mistrzostwo literackie Manna. Dzieło to jest przejawem najwyższej klasy światowej literatury, niezależnie od tego, jak zostanie zinterpretowane przez każdego z nas.