In One Person

Powieść, która wymaga uwagi, a następnie w jakiś sposób trzyma cię na dystans, jednocześnie wciągając cię głębiej z każdym zwrotem akcji i skomplikowaną postacią. Oczekiwałem od Irvinga zwykłego ciepła, absurdu i tragedii, i chociaż „W jednej osobie” z pewnością je zapewnia, to udaje mu się również być niepodobnym do niczego, co wcześniej czytałem. Ta książka zagłębia się w chaos związany z seksualnością, tożsamością i tym, co oznacza dorastanie zarówno zdefiniowane przez otoczenie, jak i z nim sprzeczne. Irving nie tylko pisze o komplikacjach związanych z byciem innym w małym miasteczku; zamienia te komplikacje w postacie, które zarówno rozpoznajesz, jak i nie możesz do końca określić. 

Główny bohater, Billy Abbott, jest biseksualnym mężczyzną próbującym zrozumieć, kim jest w świecie, który nie jest na niego gotowy. Nie jest to głośna ani krzykliwa historia - to spokojna podróż przez wspomnienia i chwile, często niechlujne, czasem nudne, ale zawsze ludzkie. Życie Billy'ego rozwija się jak seria migawek, od jego chłopięcych zauroczeń i pierwszych spotkań z miłością i pożądaniem, aż po jego dorosłość jako pisarza wciąż próbującego zrozumieć siebie. Billy jest prawie zwyczajny i o to właśnie chodzi. Nie jest tutaj bohaterem ani rewolucjonistą; jest istotą ludzką, niedoskonałą, niezdecydowaną, a jednocześnie przepełnioną ciekawością miłości i życia. Irving tworzy postać, która wydaje się całkowicie realna, co czasami jest frustrujące, ponieważ wydaje się, że jest zadowolony z tego, że rzeczy po prostu się dzieją, zamiast aktywnie kształtować własne życie.

Choć Billy jest naszym narratorem i przewodnikiem, nie zawsze znajduje się w centrum uwagi. Niektóre z najbardziej urzekających części powieści pochodzą od postaci, które go otaczają - panny Frost, jego niezapomnianej mentorki z własnymi ukrytymi złożonościami; jego najlepszej przyjaciółki, Elaine, która oferuje Billy'emu rodzaj emocjonalnego uziemienia; i Larry'ego, którego własna podróż przez życie i relacje jest równie wielowarstwowa. Postacie te sprawiają, że historia jest bogatsza, pokazując nam, jak seksualność, tożsamość i pożądanie manifestują się inaczej dla każdej osoby. Szczególnie panna Frost wnosi do tej historii głębię i powagę; jest zarówno wzorem do naśladowania, jak i zagadką, rzucając Billy'emu wyzwanie do myślenia poza wąskimi definicjami płci i seksualności. Historia panny Frost jest przejmująca, inspirująca i absolutnie niezapomniana. Czułem się, jakby była emocjonalną kotwicą książki, jedyną postacią, której obecność nadawała jasności często mętnym refleksjom Billy'ego.

Irving przedstawia również ten dziwaczny małomiasteczkowy ekosystem, w którym wydaje się, że każda inna osoba napotkana przez Billy'ego ma sekret, różnicę lub pragnienie, które nie pasuje do normy. Nie ma to być realistyczne, ale symboliczne - to miasteczko, z wysokim odsetkiem osób LGBTQ+ i postaci niezgodnych z płcią, stanowi mikrokosmos zmagań ludzi na całym świecie, gdy nie pasują do z góry określonych ram społecznych. Minusem jest jednak to, że czasami może się to wydawać ciężkie, niemal zbyt starannie skonstruowane, aby osiągnąć swój cel. Zdarzają się momenty, w których budowanie świata powieści zmierza w kierunku absurdu, ale być może jest to sposób, w jaki Irving prosi nas, abyśmy spojrzeli poza to, co prawdopodobne, i zamiast tego kwestionowali to, co ma znaczenie.

Książka ma nieregularne tempo, które odzwierciedla pamięć, z nagłymi skokami do ważnych momentów, pozostawiając luki pomiędzy nimi, które musimy sami wypełnić. Może to sprawić, że lektura będzie trudna - czasami chciałem, aby Billy dał mi więcej, pokazał trochę więcej wrażliwości lub pilności. A jednak jego powściągliwe podejście do życia wydaje się autentyczne. Billy zachowuje dystans, nawet wobec samego siebie, a jako czytelnicy jesteśmy zarówno zafascynowani, jak i nieco sfrustrowani jego niezdolnością do pełnego zaangażowania się we własne doświadczenia.

Ostatnia część powieści to miejsce, w którym emocjonalny ciężar naprawdę uderza. Irving wprowadza kryzys AIDS, wojnę w Wietnamie i inne mroczne rozdziały z życia Billy'ego. Nieustępliwość tych tragedii może wydawać się niemal odrętwiająca, gdy Billy zastanawia się nad utraconymi przyjaciółmi i kochankami, a jego wspomnienia zabarwione są mieszanką żalu i akceptacji. W tym miejscu książka skłania się ku tragedii, którą Irving robi tak dobrze, ale jest w tym wszystkim wyciszona jakość. Tragedie, choć bolesne, nie zmieniają całkowicie Billy'ego; są po prostu wchłaniane w życie, które już prowadzi, i to jest zarówno przejmujące, jak i trochę niepokojące. Wyczuwamy, że Billy spędził tak dużo czasu obserwując życie, a nie żyjąc nim, że nawet najgłębsze straty nie są w stanie przebić się przez jego rezerwę.

Dla mnie najbardziej wyróżnia się to, że „W jednej osobie” nie dotyczy tylko seksualności czy dojrzewania; dotyczy sposobów, w jakie wszyscy próbujemy zrozumieć siebie w ramach naszej kultury, naszego czasu i naszej społeczności. Dotyczy niemożności prawdziwego poznania czyjegoś serca i cichej odwagi, jakiej potrzeba, aby żyć autentycznie, zwłaszcza gdy świat próbuje wmówić ci coś innego. Billy może nie jest bohaterem w tradycyjnym sensie, ale jego życie jest świadectwem przetrwania, odporności i koniecznej pracy nad ustaleniem, kim jesteśmy.

Dzięki skupszop za szybką wysyłkę :)