Czerwone i czarne

Stendhal, znany także jako Henri Beyle (1783-1842), to francuski pisarz i eseista, którego twórczość zaliczana jest do realistycznej prozy. Wśród jego najważniejszych dzieł wymienia się między innymi dzienniki z podróży, powieść "Pustelnię parmeńską" oraz przede wszystkim "Czerwone i czarne". Krystyna Falicka w swoim dziele „Dzieje literatur europejskich” podkreśla, że "Czerwone i czarne" to realistyczny obraz społeczeństwa czasów Stendhala. Powieść ta opowiada historię młodego człowieka z ludu, który dąży do osiągnięcia sukcesu społecznego z niebywałą systematycznością i determinacją. Niestety, ponosi klęskę, gdy jego działania zaczyna napędzać gwałtowne uczucie. Choć fabuła może przypominać dzieła Balzaka, Stendhal koncentruje się głównie na psychologicznych aspektach walki o pozycję w społeczeństwie. Julian Sorel, główny bohater, uosabia ten model analizy – przedstawia jego emocjonalne rozterki, decyzje i ambicje. Wyjątkowa inteligencja i zdolność do introspekcji, połączone ze sprecyzowanymi celami życiowymi, wyróżniają go na tle innych romantycznych postaci literackich. Charakteryzuje go także amoralizm oraz pragmatyzm, co czyni go postacią nietuzinkową w kontekście tamtej epoki. Warto dodać, że Stendhal zainspirował się prawdziwą historią syna kowala z okolic Grenoble, której tragiczny finał opisywała ówczesna prasa. "Czerwone i czarne" wzbudziło kontrowersje z powodu swojej krytyki środków społecznych i roli Kościoła katolickiego, co doprowadziło do umieszczenia powieści na Indeksie Ksiąg Zakazanych w 1864 roku.