Byłam sekretarką Rumkowskiego

Etka Daum spędziła 1653 dni na stanowisku sekretarki Chaima Rumkowskiego, znajdując się w samym centrum wydarzeń związanych z niezwykłym eksperymentem państwowym w niemieckim Kraju Warty. Przez swoje położenie, tuż przy drzwiach gabinetu Rumkowskiego, Etka miała możliwość dogłębnego przyjrzenia się zarówno osobowości przewodniczącego Judenratu w getcie łódzkim, jak i złożonym relacjom między żydowską a niemiecką administracją. To miejsce, nasycone napięciami i walką o władzę wśród elit getta, stanowiło unikalny punkt obserwacyjny.Getto łódzkie przetrwało do sierpnia 1944 roku, kiedy reszta Polski już od dawna zmagała się z sowieckimi wpływami na linii Wisły. Z tego powodu większa liczba jego mieszkańców przeżyła w porównaniu do innych gett w Polsce. Ta względna przeżywalność stawia przed nami pytania o tajemnicę łódzkiego getta i samego Rumkowskiego. Kim naprawdę był "król Chaim" i jakie miał motywy? Moglibyśmy zastanawiać się, czy jego działania lub brak oporu wobec Niemców wpłynęłyby na los getta. Historia innych gett sugeruje jednak, że niewiele mógł zmienić.Gdyby Rumkowski przeżył Auschwitz i znalazł się przed sądem po wojnie, jego oceniłyby osoby, które przetrwały te dramatyczne czasy. Jakie werdykty mogłyby zostać wydane w odniesieniu do jego działań? Czy biorąc pod uwagę wszystkie za i przeciw, można jasno oddzielić dobre intencje od złych decyzji?