Był bal

W swoich esejach o XIX wieku starałem się mocno rozwijać anegdoty i ilustracje, by bardziej sugerować moje filozoficzne poglądy, zamiast je wprost formułować. To nie niemożność powstrzymuje mnie przed stworzeniem książki filozoficznej pozbawionej anegdot, lecz fakt, że nikt nie chciałby jej czytać. Oczywiście, istnieją książki napisane w sposób nieczytelny dla większości, co właśnie przyczynia się do ich autorytetu, jednak autorzy takich dzieł zazwyczaj mają licznych zwolenników, czego mi nigdy nie udało się osiągnąć i obecnie nie mam co do tego złudzeń.Stanisław Cat-Mackiewicz był człowiekiem osadzonym w XIX wieku. W zderzeniu z rzeczywistością XX wieku, pełną narastających nacjonalizmów, totalitaryzmów, tworzących się społeczeństw masowych i zmniejszającej się roli elit, stawał się jednak swego rodzaju reliktem przeszłości. Był tego świadom, a jego odczucia pogłębiała utrata rodzinnych Kresów oraz konieczność zawarcia trudnego kompromisu z reżimem komunistycznym. Ucieczka w dziewiętnastowieczne realia była dla Mackiewicza sposobem na odnalezienie spokoju, a dla jego czytelników okazją do odkrywania przeszłości poprzez perspektywę niecodziennego publicysty.