Zapiski oficera z niewoli w.3

Wspomnienia majora Piotra Nikołajewicza Palija przypominają narracje znane z dzieł Sołżenicyna czy Herlinga-Grudzińskiego. Książka ta zanurza czytelnika w realia życia obozowego, pozwalając mu niemal odczuwać trudności przeżywane przez autora. Palij, ujmującym stylem pisania, wciąga nas w historie o przeżyciach jeńca. Jako więzień obozów w Podnieśnie i Zamościu, później zmuszony do morderczego marszu na Łysą Górę, w końcu znalazł się w Peenemunde, gdzie pracował jako inżynier. Książka prezentuje również okres wojny i los Palija wziętego do niewoli przez Niemców, stając się jednym z tysięcy żołnierzy czerwonoarmijskich. Większość z nich była zmuszana do egzystencji pełnej cierpienia za drutami obozów. Przede wszystkim jednak tekst stanowi rozliczenie ze zbrodniczym systemem stalinowskim. Dylemat Palija, podobnie jak wielu jego towarzyszy, polegał na wyborze między powrotem do Związku Radzieckiego, ryzykując zesłanie do łagru lub śmierć jako zdrajca, a dołączeniem do oddziałów Własowa walczących u boku Niemców. Nazwisko Palij najprawdopodobniej jest pseudonimem, prawdziwe nazwisko autora to Drozdow. Przed wojną był inżynierem, więzionym przez NKWD z powodu podejrzeń o ukraiński nacjonalizm, zwolnionym i zmobilizowanym z wybuchem wojny. W 1941 roku uczestniczył w budowie Linii Mołotowa, przeżył ucieczkę i bronił linii Dniepru, aż został schwytany przez Niemców. W Peenemunde zdecydował o dołączeniu do Rosyjskiej Armii Wyzwoleńczej. Jego późniejsze losy są niejasne; uniknął repatriacji, osiadł w USA, gdzie pracował dla koncernu Lockheed, prawdopodobnie przemycony tam w ramach operacji Paperclip z uwagi na pracę dla Wernera von Brauna, twórcy rakiet V-1 i V-2.