Wybór pism Adam Gurowski. Tom 2. Pisma polityczne, memoriały i publicystyka

Hrabia Adam Gurowski (1805–1866) w swoich pismach oraz tajnych inicjatywach dążył do osiągnięcia wyraźnych efektów politycznych i społecznych. Uważał, że dzięki filozofii inspirowanej heglizmem i socjalizmem wczesnym, zdołał pojąć istotę procesów historycznych. Pragnął przekształcać rzeczywistość w zgodzie z logiką dziejów. Gurowski, określany jako „czerwony hrabia”, poświęcał swoje talenty pisarskie i analityczne rozmaitym uniwersalnym ideom, poczynając od rewolucji polskiej i europejskiej, poprzez poparcie dla imperium rosyjsko-słowiańskiego, aż po amerykańską republikę demokratyczną i jej przeznaczenie Manifest Destiny. Po rozczarowaniu klęską powstania polskiego i emigracją w 1834 roku oraz, w dalszej kolejności, carstwem, lecz nie ideą panslawizmu, Gurowski wyemigrował w 1849 roku do Ameryki. Tam zaangażował się w przybliżanie amerykańskiej publiczności sytuacji na kontynencie europejskim, promując konieczność współpracy między amerykańską demokracją a rosyjskim imperium. W każdym etapie swojej drogi, Gurowski postrzegał siebie jako szarą eminencję, wpływającą na decyzje polityczne elit. Z pasją przewidywał i objaśniał rozwój cywilizacji, nie unikając nawet działania jako agent wpływu Rosji. Brutalnie przedstawiał w swoich tekstach nieustępliwą logikę historycznego postępu, w imię globalnego rozwoju.