Samotny tłum

"Samotny tłum" autorstwa Davida Riesmana to kluczowe dzieło w socjologii XX wieku. Nazwisko Riesmana jest nieodłączne w kontekście socjologii, głównie dzięki jego koncepcji samotnego tłumu. W swojej książce Riesman analizuje różne typy społeczeństw - te kierowane tradycją, te wewnętrznie sterowane oraz zewnętrznie sterowane. Zauważa, że małe wspólnoty oraz dawne społeczeństwa charakteryzowały się silnymi więziami społecznymi. Obecnie te więzi często zanikają lub są degradowane, co skutkuje manipulacją.Profesor Piotr Sztompka opisuje zanik naturalnych wspólnot, co prowadzi do tego, że ludzie stają się oderwani od korzeni, rozdrobnieni, gubią się w bezosobowej masie pracowników, urzędników czy konsumentów. Więzi związane z miejscem zamieszkania, podobieństwem etnicznym, religijnym czy klasowym ulegają zerwaniu. Zamiast tego pojawia się samotny tłum, podatny na słowa demagogów, szukający autorytetów przypominających ojców. Taki tłum łatwo ulega pokusom autorytarnych lub nawet totalitarnych rządów, gorliwie przyłącza się do różnych ruchów społecznych, w poszukiwaniu zastępczych więzi i wspólnot, co prowadzi do destrukcyjnych i aspołecznych działań jako sposób na kompensację frustracji i osamotnienia. Pytanie, które stawia się, brzmi: czy te obserwacje nie odnoszą się również do naszego społeczeństwa? Wygląda na to, że książka Riesmana wciąż jest aktualna, co czyni ją warta przeczytania.Choć czasem Riesman używa specjalistycznego języka lub tworzy nowe pojęcia, "Samotny tłum" jest książką dostępną dla każdego, kto chce zrozumieć mechanizmy rządzące społeczeństwami.