Ludzie w mrocznych czasach

W tej kolekcji esejów i artykułów, powstałych na przestrzeni dwunastu lat jako teksty na różne okazje, centralnym tematem są ludzie, ich życie i działalność w kontekście historycznym. Osoby opisane w tomie wyróżniają się dużą różnorodnością, co sprawia, że trudno sobie wyobrazić, aby zgodziły się na wspólne zgromadzenie. Nie łączy ich podobieństwo w talentach, poglądach czy zawodach, a większość z nich wręcz nie znała się nawzajem. Chociaż pochodzą z różnych generacji, byli współczesnymi w swojej epoce, z wyjątkiem Lessinga, który jednak jest uwzględniony jako współczesny w esejach wprowadzających. Wszystkich łączy czas, za panowania którego przyszło im żyć, czyli pierwsza połowa XX wieku, z jej politycznymi katastrofami, moralnymi upadkami oraz fenomenalnym postępem w dziedzinie nauki i sztuki. Niektórych to stulecie pozbawiło życia, innych znacząco ukształtowało, a na niektórych nie miało większego wpływu. Żaden z nich nie został jednak jednoznacznie uwarunkowany przez swoją epokę. Osoby szukające typowych przedstawicieli danej epoki, wyrazicieli jej ducha czy rzeczników Historii mogą nie odnaleźć tu tego, czego oczekują.