Komunikologia

Vilm Flusser, wybitny filozof mediów urodzony w Pradze, swoją karierę rozpoczął od przymusowej emigracji w 1939 roku, co zaprowadziło go na ścieżkę niezależnych badań w Ameryce Południowej, a później w Europie od lat 70. XX wieku. W wyniku dynamicznej kariery stał się kultowym myślicielem i enigmatycznym "prorokiem" współczesnej mediów. Jego międzynarodową reputację zbudowała krótka, lecz znacząca książka „Ku filozofii fotografii”, która ukazała się w 1986 roku w Niemczech, a w 2015 roku w Polsce nakładem Wydawnictwa Aletheia. Inne jego dzieło to „Kultura pisma”, wydane w 2018 roku również przez Aletheia.Jego esej „Mutacja w relacjach międzyludzkich?” napisany w latach 1977/1978, został opublikowany po niemiecku jako „Komunikologia” w 1996 roku, a po angielsku dopiero w 2022 roku. Wyjątkowość i nowatorstwo komunikologii polegają na tym, że Flusser analizuje techniczno-cybernetyczną specyfikę komunikacji w kontekście jej egzystencjalnej i głęboko ludzkiej natury. Człowiek, według Flussera, z natury nie jest harmonijnie zintegrowany z przyrodą jak zwierzę, lecz funkcjonuje w stanie „wyobcowania”, a komunikacja z innymi stanowi drogę do przezwyciężenia tej samotności i jest aktem wolności. Historia komunikacji przebiega od obrazu, przez pismo, do obrazu w nowej formie. Pismo, wynalezione, by ułatwić życie kupcom, zastąpiło tradycyjny obraz i umożliwiło rozwój historii, jednak obecnie ustępuje miejsca nowemu rodzajowi obrazu – technicznemu, który przekształca pismo w symbole. Ta koncepcja procesów „postalfabetycznych” to istotny, choć kontrowersyjny, wkład Flussera w rozumienie współczesnego świata.