Kłopoty z Niemcami. Kulturkampf, Ostpolitik, Mitteleuropa

Podobno Zygmunt Freud stwierdził, że „Niemcy to naród źle ochrzczony”, a po pierwszej wojnie światowej niemiecki pedagog Friedrich Wilhelm Foerster sugerował, że Niemcy powinni „się wyspowiadać”. Te refleksje często przypominał bł. kardynał Stefan Wyszyński, omawiając znaczenie listu polskich biskupów do biskupów niemieckich z 1965 roku, który zawierał słowa „przebaczamy i prosimy o wybaczenie”. Prymas Tysiąclecia widział w tym liście „chrześcijańską pomoc dla naszych braci Niemców w ich rachunku sumienia”. Książka, którą tutaj prezentuję, zawiera zapis moich wykładów dla Instytutu Andegavenum z ostatnich kilku lat. Choć nie ma ona na celu pełnego wyjaśnienia tych zagadnień, bada fascynujące relacje Niemiec z resztą Europy, które odgrywały rolę „ubocznego rezultatu ewangelizacyjnej pracy Kościoła”. Konflikty między Niemcami a Rzymem i szerszą Europą to dwie strony tej samej, wielowiekowej historii. Książka również rozważa m.in. związki między Immanuelem Kantem a strategią Mitteleuropy oraz dlaczego niektórzy obawiają się niemieckich laureatów Pokojowej Nagrody Nobla. Odpowiedzi na te i inne pytania znajdą Państwo na jej kartach. Grzegorz Kucharczyk.