Dwieście lat razem. Tom 2

Książka, będąca szczegółowym studium nad współistnieniem Rosjan i Żydów od końcówki XVIII wieku do czasów współczesnych, ujrzała światło dzienne w dwóch tomach na początku XXI wieku, a konkretnie w latach 2001 i 2002. Obecne polskie wydanie jest drugim tłumaczeniem na świecie, po wersji niemieckiej. Temat dotyczący koegzystencji w jednym państwie dwóch często skonfliktowanych i niejednokrotnie egzotycznych dla siebie społeczności jest obciążony licznymi mitami. Autor podejmuje się szerokiej analizy, starając się zrozumieć argumenty obu stron i apelując do nich o wzajemne uznanie swoich win. Co istotne dla polskiego czytelnika, liczebność społeczności żydowskiej w Rosji jest ściśle związana z historycznymi rozbiorami Polski, co znajduje szerokie odzwierciedlenie w książce. Tematyka Żydów w ruchu bolszewickim nie jest nowa i wielokrotnie podlegała dyskusji. Czesto ci, którzy chcą dowieść nierosyjskiego charakteru rewolucji, wskazują na żydowskie nazwiska, co by zdejmuje z Rosjan odpowiedzialność za wydarzenia roku 1917. Żydowscy autorzy, niezależnie od wcześniejszych opinii, zgadzają się co do jednego: rewolucjoniści, mimo żydowskiego pochodzenia, w istocie nie reprezentowali ducha tej społeczności. Określeni są jako odszczepieńcy, a podobnie wśród rosyjskich bolszewików znaleźli się ci, których mentalność była w opozycji do tradycyjnych rosyjskich wartości i kultury prawosławnej, będąc często jej zaprzeczeniem. Bez wątpienia, znacząca liczba rosyjskich bolszewików to jednostki odcięte od swoich korzeni. Wciąż aktualne pozostaje pytanie o rolę i stopień zaangażowania żydowskich odszczepieńców w utrwalaniu władzy bolszewickiej w Rosji. Aleksander Sołżenicyn, wybitny pisarz i moralne sumienie XX wieku, znany jest przede wszystkim ze swoich dzieł poruszających tematykę sowieckich represji i systemowej zbrodni. Spędził lata w łagrach i na zesłaniu za krytykę władzy, co nie przeszkodziło mu w pisarskiej działalności, której kulminacją był monumentalny "Archipelag Gułag". Choć po represjach ze strony władzy ZSRR zmuszony był opuścić kraj, jego prace docierały na Zachód, przynosząc mu uznanie, czego dowodem była Nagroda Nobla w 1970 roku. Z upływem lat Sołżenicyn powrócił do Rosji, mimo iż jego publiczne poparcie dla polityki Władimira Putina było kontrowersyjne. Wśród jego najważniejszych dzieł znajdują się takie klasyki jak "Jeden dzień Iwana Denisowicza", "Krąg pierwszy" i "Oddział chorych na raka".