Anarchiwa i kryptografie

Antoni Zając doskonale zgłębił twórczość Leo Lipskiego i jego powieści. Dzięki głębokiemu zrozumieniu, jakie ma dla "Niespokojnych", książki przepełnionej geniuszem, a jednocześnie irytującej, Zając okazał się idealnym odbiorcą. "Anarchiwa i kryptografie" ujawniają liczne odkrycia z zakresu archiwów, interpretacji, literatury i filozofii. Badając misterną powieść Lipskiego z prawdziwą erudycją, Zając stworzył dzieło o wielkiej wartości literackiej, poruszające tematy niepokoju, straty, miłości i samego aktu pisania.Leo Lipski, który po II wojnie światowej zamieszkał w Tel Awiwie, zmagał się z chorobą i biedą, miał jasno określony cel: zakończyć i opublikować "Niespokojnych". Powieść ta, pełna niemal wyłącznie motywów erotycznych, ukazuje przedwojenny świat krakowskiej młodości zmącony katastrofą. Pamięć o tych czasach jest naznaczona klęską, przywołując przeszłość, której przyszłość jeszcze się nie ujawniła, ale zaczyna ją czuć. Lipski stara się uchwycić efemeryczne aspekty istnienia, które ożywiają i dynamizują życie, czyniąc je niespokojnym i pełnym pragnienia bycia w świecie."Niespokojni" to literackie odzwierciedlenie przedwojennej egzystencji, widzianej z perspektywy teraźniejszości pogrążonej w kryzysie. Lipski korzystał nie tylko ze wspomnień, lecz także z własnej twórczości z lat trzydziestych, wprowadzając do powieści długie fragmenty dawnych utworów, by w ten sposób odtworzyć swój niewydany debiut sprzed wojny.