Oblężenie torunia w roku 1658

W grudniu 1655 roku Toruń znalazł się pod kontrolą Szwedów, zabezpieczony przez potężny garnizon. Podczas gwałtownego zrywu całego narodu polskiego, król Karol Gustaw, zwany »rozbójnikiem Europy«, przekonał się, że zdoła jedynie częściowo ujarzmić Rzeczpospolitą, mimo posiadania weteranów z wojny trzydziestoletniej. Ten bolesny dla niego zwrot wydarzeń zmusił go do zmiany swojego ambitnego planu i skupienia się na bardziej realistycznych celach politycznych, kontynuując strategię Gustawa Adolfa, swojego błyskotliwego poprzednika. Celem było panowanie nad Morzem Bałtyckim, co miały umożliwić podboje Inflant, Pomorza Niemieckiego, a teraz także Prus Królewskich. Polska, świadoma wartości tych ziem, nie zamierzała ich oddać bez walki. Kluczowym miastem, które otwierało drogę do Prus i kontrolowało dolne biegi Wisły, był Toruń. Położony strategicznie poniżej ujścia Drwęcy, Toruń miał ogromne znaczenie logistyczne. Miasto, zajmując prawy brzeg Wisły, kontrolowało również lewy brzeg za pomocą umocnionego mostu, co umożliwiało swobodną komunikację z Gdańskiem i innymi miastami nad dolną Wisłą. Dlatego też jednym z pierwszych kroków po wyzwoleniu wnętrza kraju było odbicie Torunia jako ważnego centrum handlowego. Tadeusz Nowak to krakowski historyk, archiwista oraz prawnik. Urodzony 24 lipca 1909 roku, zmarł 6 stycznia 1980 roku. Ukończył studia na Uniwersytecie Jagiellońskim, uzyskując w 1931 roku dyplom z historii, a cztery lata później z prawa. Podczas studiów nad prawem, pod kierunkiem prof. Władysława Konopczyńskiego, napisał doktorat dotyczący oblężenia Torunia w 1658 roku. Jego kariera zawodowa była bogata i różnorodna. Początkowo pracował jako aplikant adwokacki, następnie w różnych instytucjach, w tym w Prokuratorii Generalnej RP, na Uniwersytecie Jagiellońskim, oraz w administracji miejskiej i rzemieślniczej w Krakowie. Później pełnił funkcję radcy prawnego i powrócił do pracy jako historyk w krakowskim Wojewódzkim Archiwum Państwowym i Muzeum Narodowym, pracując jako kustosz Zbiorów Czartoryskich. Spoczął na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie.