O pewności

"O pewności" to ostatnie dzieło znanego austriackiego filozofa analitycznego, Ludwiga Wittgensteina (1889-1951), autora znanych prac takich jak "Tractatus logico-philosophicus" z 1921 roku oraz "Dociekania filozoficzne", opublikowanych pośmiertnie w 1953 roku. Wittgenstein kontynuował pisanie myśli składających się na ten zbiór od 1949 roku aż do samego końca swojego życia, walcząc z rakiem prostaty i żywiąc się wyłącznie chlebem z serem, jednocześnie uznając, że ludzie zbyt długo żyją. W tej swojej późniejszej fazie twórczości filozof dążył do bycia swoistym terapeutą, zakładając, że filozofia powinna uwolnić umysł od nadmiernej dominacji przez język. Utrzymywał, że znaczenie słów jest determinowane przez sposób ich użycia, postrzegając epistemologię jako zbiór praktyk ludzkich, które porównywał do "gier językowych". W tym kontekście nawet wątpienie stanowi taką praktykę, funkcjonując w ramach uznanych a priori pewników. Zdarza się, że podważa reguły gry językowej, w którą jest wpisane, przez co staje się nieuzasadnione. Wbrew tradycyjnemu sceptycyzmowi, który próbował poddać w wątpliwość wszystko, Wittgenstein akceptuje jedynie wątpienie, które jest podstawnie osadzone w istniejącym systemie pewności, choćby i zmiennym. Pewność jest integralnym elementem gry językowej, co wyklucza zastosowanie tradycyjnej weryfikacji prawdy. Klasyczny poszukiwacz absolutnej prawdy być może nie znajdzie tutaj satysfakcji, ale dostaje w zamian pewną "pozytywną" teorię funkcjonowania języka i ludzkich działań.