O inne średniowiecze

Jacques Le Goff, uznawany za jednego z najwybitniejszych mediewistów XX i XXI wieku, utożsamiał się z rolą "historyka mentalności" oraz "antropologa historycznego". Jego badania koncentrowały się na średniowieczu, które postrzegał jako kluczowy okres "długiego trwania", rozciągający się od upadku Cesarstwa Zachodniorzymskiego do początków ery przemysłowej w XIX wieku. To właśnie w tej epoce Le Goff dostrzegał zalążki nowego, proto-nowoczesnego społeczeństwa europejskiego, które zaczęło odchodzić od dominującej kultury agrarnej, budując swój rozwój na pracy i nauce.W swojej twórczości Le Goff kwestionował tradycyjne postrzeganie średniowiecza jako okresu stagnacji i mroku, pokazując raczej, jak w tym czasie kształtowały się przyszłe europejskie struktury społeczne. Jego książka "Czy Europa narodziła się w średniowieczu?" (Wydawnictwo Aletheia, Warszawa 2023) stanowi refleksję nad tym okresem jako momentem narodzin Europy. Zebrane w tym zbiorze wczesne artykuły i eseje autora, powstałe w latach sześćdziesiątych i siedemdziesiątych XX wieku, dotyczą zagadnień pracy, kultury i koncepcji czasu w Europie Zachodniej od V do XV wieku.Praca Le Goffa, polegająca na "odzyskiwaniu" średniowiecza, nie polegała na idealizowaniu tej epoki, lecz na dokładnym badaniu faktycznych wydarzeń i procesów, które prowadziły do powstania nowoczesnej cywilizacji. Z taką perspektywą, Le Goff śledził złożoność historycznych procesów, uznając je za fundament dzisiejszej Europy.