Wspólnik

Pamiętam jak dziś, kiedy pierwszy raz sięgnąłem po książkę Johna Grishama - było to jeszcze na studiach, gdzieś między jednym zaliczeniem a drugim. Zamiast wkuwać kodeksy, zaczytywałem się w „Firmie”, marząc o tym, jak to by było być takim sprytnym prawnikiem, który ogrywa wszystkich: FBI, mafię i własnego szefa. Lata minęły, kodeksy się zakurzyły, studia skończone (choć nie z prawa), ale Grisham został. Jak stary kumpel, może nie zaskakuje już jak kiedyś, ale zawsze wiesz, że nie zawiedzie. Przynajmniej nie do końca.
„Wspólnik” to klasyczny Grisham. Mamy prawnika Patricka Lanigana. Młody, zdolny, cichy chłopak, który nagle znika z radaru razem z 90 milionami dolarów. I to nie tak, że zginął gdzieś w dżungli Konga. Nie, on to wszystko zaplanował. Przypadkowa śmierć? Wypadek? Pusty grób? A skąd! Zwykła ściema. Gość upozorował własną śmierć, żeby zniknąć z forsą i zacząć nowe życie.
Pierwsze strony książki to jak przyczajony tygrys, ukryty Patrick. Akcja nie gna jak Formuła 1, ale wiadomo, że coś się gotuje. I bum  wpadka. W Brazylii, gdzieś pośród palm i spoconych policjantów, Patrick zostaje namierzony przez prywatnych detektywów (nie FBI, bo ci to, wiadomo, u Grishama zawsze są krok za sprytniejszymi). A potem przesłuchania, tortury, powroty do USA, pełne napięcia rozmowy z prawnikami i stopniowe odkrywanie, co się właściwie wydarzyło.
Grisham to mistrz w budowaniu tajemnicy - daje ci smaczek, potem cofa się w czasie, a później kawałek po kawałku składa tę układankę. I trzeba mu przyznać robi to z gracją. Historia jest jak cebula warstwa po warstwie, aż w końcu człowiek zaczyna się zastanawiać, kto tu kogo ograł. I to jest właśnie to, co w jego książkach lubię najbardziej – tę grę w kotka i myszkę z czytelnikiem.
Ale  no właśnie, ale. Gdzieś mniej więcej w połowie książki poczułem coś w rodzaju déjà vu. Jakbym to już gdzieś widział. Kolejny Grishamowski geniusz-prawnik, który jednym ruchem ośmiesza cały wymiar sprawiedliwości. Kolejna szalona intryga, która niby jest misternie skonstruowana, ale przy bliższym przyjrzeniu się, trzeszczy tu i tam. Za dużo tu szczęśliwych zbiegów okoliczności, trochę za bardzo wszystko się układa po myśli bohatera, a samo zakończenie, choć ciekawe, zostawiło mnie z lekkim niedosytem. Jakby kucharz zapomniał doprawić ostatniego dania.
Nie zrozumcie mnie źle „Wspólnik” to wciąż kawał dobrej rozrywki. Czyta się błyskawicznie. Styl Grishama to wciąż klasa sama w sobie, klarowny, przystępny, bez nadęcia. Dialogi brzmią naturalnie, napięcie rośnie tam, gdzie trzeba. Tyle że... no właśnie, to już chyba dziesiąta jego książka, którą przeczytałem. I zaczynam widzieć schematy. Typowy bohater-antysystemowiec, trochę obłudny wymiar sprawiedliwości, pościg, intryga, zakończenie z przymrużeniem oka.
Może to tak działa, jak z ulubionym serialem - pierwsze sezony są ekscytujące, potem już bardziej oglądasz z przyzwyczajenia, dla komfortu. I właśnie taki komfort dał mi „Wspólnik”. Może nie jest to jego najambitniejsze dzieło, ale do pociągu, do wieczornego relaksu jak znalazł.

Cóż, John Grisham znów to zrobił. Mówimy o partnerach w zbrodni na tak wielu poziomach! Z każdym rozdziałem potrząsałem głową z zaskoczenia i niedowierzania. Grisham nie zawiódł.

Patrick Lanigan zdefraudował pieniądze swoich partnerów z kancelarii prawnej, w której pracował. Sprytnie sfingował swoją śmierć, poddał się operacji plastycznej i zagubił się w innym kraju, żyjąc oszczędnie i rozrzucając skradzione pieniądze na zagranicznych kontach, których nie można było namierzyć. Teraz, na podstawie wiarygodnego donosu, to właśnie on został wytropiony i złapany przez łowców nagród. Torturowali go, dopóki FBI nie zaangażowało się w sprawę i nie przejęło śledztwa.

Osoba, którą w całej tej historii można uznać za niewinną i ofiarę, okazała się winna. Osoba, o której myśleliście, że jest winna, to w rzeczywistości osoba, która przyczyniła się do odsunięcia od władzy wielu osób oskarżonych o korupcję, w tym byłych partnerów z kancelarii prawnej i senatora Stanów Zjednoczonych. Jakże poplątana jest ta historia.

Lanigan zatrudnił Evę Mirandę znaną jako Leah Pires, prawniczkę, w której później się zakochał. Prowadził śledztwo w sprawie swojej firmy, która miała go załatwić. W tej grze brało udział wielu żądnych pieniędzy graczy, a Patrick miał na to dowody. Jego plan został zrealizowany niemal bezbłędnie. Wszystko zaplanował do końca. Eva znała każdy szczegół planu i jako jedyna osoba w tamtym czasie wiedziała, w których bankach na całym świecie rozmieszczone były pieniądze.

Po wycofaniu zarzutów, oczywiście według projektu Patricka, gdy jego adwokat - Sandy prowadził go na zaplanowaną przez niego wolność, powiedział, że coś go gryzie. Chodziło o coś, o co zapytał go łowca nagród, Jack Stephano. Sandy powiedział Patrickowi, że Stephano zapytał go wprost, czy Eva jest jego Judaszem, bo coś tu nie pasowało. Oczywiście, Patrick zaprzeczył. Gdy Patrick dotarł do Villa Gallici w Aix, gdzie miał spotkać się z Evą, dowiedział się, że rzeczywiście jest ona jego Judaszem.

To naprawdę szybka, trzymająca w napięciu historia.
Styl pisania Grishama sprawia, że czytelnik jest zaangażowany przez cały czas, a w książce nie ma wielu nudnych momentów. Szczegółowe plany i strategie, które bohater realizuje, wątki poboczne i elementy suspensu trzymają czytelnika w napięciu do samego końca.

Mówi się, że każdy człowiek ma swoją cenę. Czy zastanawiałeś się kiedyś, za ile sprzedałbyś swoją duszę? A co z Twoim ciałem? A co ze wszystkim?
Patrick Lanigan zna odpowiedź na wszystkie te pytania: 90 milionów dolarów. Dla tej sumy rezygnuje ze swojej tożsamości, rodziny, kariery i przyjaciół. Udając własną śmierć, udaje mu się przelać pieniądze do różnych banków w Panamie i Szwajcarii, a następnie stać się niewidzialnym w Brazylii.
Jednak przeszłość natarczywie puka do jego drzwi, ponieważ jego dawni wpływowi partnerzy uważają, że nie warto wydawać kolejnych milionów, aby go odnaleźć.
Szuka go również FBI.

Akcja powieści rozpoczyna się w momencie, gdy jego tożsamość zostaje odkryta, a on sam wpada w ręce najemników, którzy zaczynają go torturować, by wyjawił miejsce pobytu pieniędzy. Nie wiedzą jednak, że Patrick ma seksowną, inteligentną, brazylijską prawniczkę, która się nimi opiekuje. Na plaży we Francji, w skąpym bikini, dba o pieniądze.

Bardzo podobała mi się ta powieść ze względu na szybkie tempo, interesujące i ujmujące postacie, a zwłaszcza bardzo sprytną i wciągającą intrygę o tematyce prawniczej. Uważam, że plan Patryka jest bardzo dobrze przemyślany i jak na plan o takim zakresie jest również realistyczny, a nawet możliwy do zrealizowania w roku 1992, w którym toczy się akcja.

Chciałbym również wspomnieć o "serum prawdy", które jest używane do spowiedzi, zwłaszcza przez psychologów i śledczych. Wiadomo, że jest to szybko działający środek nasenny, ale musi być podawany z wielką ostrożnością i uwagą, aby pacjent osiągnął odpowiedni poziom świadomości, przy którym można go przesłuchać. Jeśli dawka jest zbyt mała, nie wywołuje żadnego efektu, a jeśli jest zbyt duża, osoba badana traci przytomność.

Jeśli chodzi o autora, Grisham jest jednym z moich ulubionych autorów ze względu na jego ogromne doświadczenie prawnicze, błyskotliwy umysł, z jakim snuje te wątki, a zwłaszcza zwroty akcji na końcu. Ta powieść również ma sensacyjny charakter, taki, który przewidziałam ze względu na seksowną Brazylijkę. Nigdy nie jest dobrze zostawiać pieniądze w rękach tak pięknej i mądrej kobiety.

Kiedy chcę przeczytać dobrą książkę, zawsze stawiam na Johna Grishama i jeśli kiedykolwiek będziecie chcieli uciec od żony, rachunków, wierzycieli, banków czy czegokolwiek innego, to najpierw przeczytajcie tę powieść, aby dowiedzieć się, jak to zrobić zgodnie z książką.

Jedna ze starszych powieści Grishama, ale bardzo dobra. Kupiłem tanio na skupszopie.

Kiedy Patrick Lanigan, młodszy partner w firmie prawniczej, ginie w wypadku samochodowym, a sześć tygodni później jego firma zostaje w tajemniczy sposób pozbawiona 90 milionów dolarów, nie trzeba zbyt wiele wyobraźni, by pomyśleć, że być może wcale nie zginął. Historia zaczyna się cztery lata później - kancelaria i kilku innych zainteresowanych wydało 3,5 miliona dolarów, aż w końcu wydaje się, że znaleźli swojego człowieka ukrytego w Brazylii. Lanigan zostaje złapany i rozpoczyna się łańcuch wydarzeń, w który zaangażowana jest kancelaria, senator, nieco podejrzany prywatny detektyw i oczywiście FBI.

Historia jest dobrze napisana, wciągająca i podsyca fantazję o zniknięciu i zaczęciu wszystkiego od nowa. W przypadku Lanigana - nowym starcie finansowanym przez 90 milionów dolarów! Szczególnie podobały mi się detale dotyczące tego, co zrobił w ciągu ostatnich lat i jak dokonał oszustwa. Mimo że akcja rozgrywa się na początku lat 90-tych, nie ma się wrażenia, że jest specjalnie przestarzała. Autor sprawia, że wczuwamy się w sytuacje przestępcy, który ma kłopoty. Czytelnik zaczyna szukać usprawiedliwień dla jego działań. Jak zwykle w przypadku Grashama, spoglądamy na amerykański system prawny - tym razem nieco sarkastycznie. Książka zaczyna się dużym uderzeniem, by potem nieco zwolnić Niemniej akcji jest naprawdę sporo i nie brakuje również ulubionych przez wszystkich zwrotów akcji.

Sens powieści jest indywidualny dla każdego czytelnika. Dla mnie główną myślą było to, że nie osiągniesz długotrwałych rezultatów i szczęścia prostymi sposobami. Wszystko ma swoją cenę, a łatwe pieniądze to zawsze duże problemy. Ale wielu zrozumie to dopiero po doświadczeniu tego na własnej skórze.

W tej powieści jest wszystko: dramat, kryminał, historia detektywistyczna, historia miłosna. Dlatego gorąco polecam przeczytanie tej książki, szczególnie biorąc pod uwagę, że zakończenie może Was bardzo zaskoczyć! Co więcej, wydaje się, że nawet bohater powieści nie spodziewał się takiego obrotu spraw w swoim życiu :D