Hyle i noesis

Praca ta skupia się na analizie trzech różnych podejść do pojęcia "literatury stosowanej", które zostały zaprezentowane przez troje wybitnych polskich badaczy w okresie międzywojennym: Roman Ingarden, Stefania Skwarczyńska i Konstanty Troczyński. Rozprawa bada materialność świata rzeczywistego, jej wpływ na obszar symboliczny oraz sposoby nawiązywania relacji w ramach gatunków literatury stosowanej. W 1931 roku opublikowano trzy ważne dzieła: "Das literarische Kunstwerk" Romana Ingardena, "O pojęcie literatury stosowanej" Stefanii Skwarczyńskiej oraz "Rozprawa o krytyce literackiej" Konstantego Troczyńskiego. Każde z tych dzieł wywarło znaczący wpływ na ówczesne badania literaturoznawcze, estetyczne i krytycznoliterackie, otwierając nowe perspektywy dla przyszłych dociekań.Ingarden, Skwarczyńska i Troczyński starali się opracować metodologie, które byłyby zgodne z tradycyjną, naukową koncepcją wiedzy (épistéme), jednocześnie pozwalając na głębsze zrozumienie materialnych aspektów świata rzeczywistego i ich wpływu na procesy poznawcze. Chcieli zachować zarówno subiektywne podejście badawcze, jak i niezależną, materialną rzeczywistość w ich wzajemnym współzależnym uwikłaniu. Ich badania wskazują na przekonanie, że oddawanie istoty rzeczy przez stabilne znaki semantyczne prowadzi do panowania nad rzeczywistością, a materialność rzeczy, która stawia opór poznaniu, odsłania bogactwo życia. Posiadanie wiedzy o formie przedmiotu nie wystarcza, by poczuć jego namacalną obecność, co pokazuje, że zbyt uproszczone wyjaśnienia mogą być niebezpieczne.Celem trojga badaczy było stworzenie takiego podejścia do gatunków literatury stosowanej, które umożliwiłoby poznającemu podmiotowi – istocie biologicznej i kruchej – przemyślenie swojego miejsca w świecie i integrację z poznawanymi rzeczywistościami, bez dominacji nad nimi.