Flota Gułagu

Jedna z największych operacji morskiego transportu skazańców w historii dotyczy Kołymy, gdzie przetransportowano około miliona więźniów do obozów pracy. W tych przerażających warunkach więźniowie byli upychani w ładowniach statków, pozbawieni możliwości wyjścia na otwarty pokład. Takie podróże odbywały się w warunkach, które nie pozostawiały wątpliwości co do ich nieludzkości. W zamkniętych i zatłoczonych ładowniach, skazańcy polityczni byli umieszczani razem z przestępcami, co powodowało wiele aktów przemocy, kradzieży, morderstw oraz zbiorowych gwałtów. Każde powstanie wśród więźniów było brutalnie tłumione.Martin Bollinger, bazując na archiwach, wspomnieniach oraz różnorodnych źródłach, w tym dokumentacji technicznej statków floty GUŁagu, przeprowadza dogłębną analizę dotycząca ilości przewożonych osób podczas poszczególnych rejsów. Dąży do ustalenia liczby więźniów na typowym przelocie.Autor podejmuje także ważne rozważania na temat świadomości Zachodu w kwestii realiów na Kołymie. W czasie II wojny światowej wiele jednostek GUŁagu przechodziło naprawy w stoczniach w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie. Dla przykładu, w grudniu 1945 roku flagowy statek floty NKWD, „Feliks Dzierżyński”, wyruszył z Portland w USA, przewożąc kilkuset radzieckich jeńców uwolnionych z niemieckich obozów. Ta repatriacja, niemal na pewno, oznaczała dla nich bezpośredni powrót na Kołymę, ponieważ Stalin postrzegał tych, którzy trafili do niewoli, jako zdrajców.