Askulum 90–89 p.n.e

Pod koniec jesieni 91 roku p.n.e. w Askulum, obecnym Ascoli Piceno, doszło do burzliwych wydarzeń, kiedy to lokalni mieszkańcy zamordowali rzymskich wysłanników oraz innych Rzymian przebywających w mieście. Te dramatyczne zajścia stały się iskrą, która doprowadziła do wybuchu wojny marsyjskiej, znanej również jako wojna sprzymierzeńcza, w której italscy sojusznicy powstali przeciwko dominacji Rzymu. Główną przyczyną rebelii było ciągłe odmawianie przez Rzym nadania równych praw Italikom oraz ich sprzeciw wobec rzymskiej hegemonii. Konflikt, który trwał w latach 91–87 p.n.e., zmusił Rzym do przyznania italskim sojusznikom obywatelstwa rzymskiego, co uznawane jest za moralne zwycięstwo pokonanych. Jednak prawdopodobnie celem powstańców było całkowite uwolnienie się spod władzy Rzymu. Małgorzata Członkowska-Naumiuk, eksperta w dziedzinie historii i kultury starożytnej Italii, opisuje zacięte walki obu stron, koncentrując się na oblężeniu Askulum. Archeolodzy odkryli tam unikalne pociski używane przez oblegających, z inskrypcjami, które stanowią cenne świadectwa wydarzeń. Po zdobyciu miasta Rzymianie, pod dowództwem Gnejusza Pompejusza Strabona, świętowali jedyne zwycięstwo tego rodzaju podczas wojny. Gnejusz Pompejusz Strabon był ojcem znanego wodza i polityka Gnejusza Pompejusza Wielkiego. Małgorzata Członkowska-Naumiuk, posiadająca wykształcenie w zakresie romanistyki i archeologii zdobyte na Uniwersytecie Warszawskim, jest pasjonatką historii i kultury antycznej Italii oraz Rzymu okresu republiki. Jej zainteresowania obejmują także ludy italskie, szczególnie Samnitów, oraz militarne aspekty tego okresu, co znajduje odzwierciedlenie w publikowanych przez nią artykułach.