Tajemnice Fleat House

Najpierw jedno uczciwe zdanie: „Tajemnice Fleat House” nie zagrały mi jako wielki, spektakularny kryminał. Zagrały mi jako coś dużo bardziej podstępnego. Jako książka, która najpierw udaje spokojną, a potem bardzo konsekwentnie zaczyna dokręcać śrubę.

I to mi się podobało.

Nie będę tu rozkładać fabuły na eleganckie części, bo ta powieść najlepiej działa wtedy, kiedy czytelnik daje się prowadzić bez mapy. Internat, angielska prowincja, zamknięte środowisko, śmierć, która nie daje spokoju, kolejne niepokojące odkrycia, ludzie mówiący za mało albo zbyt grzecznie. To wszystko jest dobrze znane z wielu kryminałów, ale Riley potrafi sprawić, że takie elementy nie brzmią jak kalki, tylko jak coś, co naprawdę ma ciężar.

Najciekawsze w tej książce jest dla mnie to, że ona nie działa jedynie jako zagadka. Ona działa też jako atmosfera. I nie chodzi mi o modne słowo „klimat”, tylko o bardzo konkretne wrażenie. Czytasz i czujesz, że miejsce ma znaczenie. Że szkoła nie jest tylko tłem, ale czymś, co samo w sobie uciska, zamyka, pilnuje i milczy. Bardzo lubię takie przestrzenie w literaturze, bo one automatycznie robią połowę roboty.

Jazz Hunter też nie jest typową bohaterką, którą da się wrzucić do jednego zdania. I dobrze. Nie mam ochoty pisać o niej w sposób uporządkowany, bo ona sama nie daje się tak łatwo uporządkować. Właśnie to, że ma swój bagaż i przychodzi do sprawy z własnym zmęczeniem, sprawia, że śledztwo nie wygląda jak czysta formalność. Czuć, że to nie jest kobieta z folderu reklamowego, tylko ktoś, kto musi iść przez cudze tajemnice, mając własne na plecach.

A teraz rzecz ważna. Ta książka nie jest idealna i chyba nie chce być. Czasem zwalnia bardziej, niż bym chciała. Czasem mam wrażenie, że pewne informacje są odkładane tylko po to, żeby budować napięcie trochę za długo. Ale właśnie w tym jest jej charakter. Ona nie biegnie. Ona skrada się. I ja, ku własnemu zaskoczeniu, dałam się temu rytmowi wciągnąć.

Najmocniejszy moment tej lektury to dla mnie nie było „aha, już wiem kto”. Najmocniejszy moment przyszedł wtedy, kiedy zorientowałam się, że zaczynam ufać atmosferze bardziej niż faktom. A to w kryminale jest chyba najlepszy znak, że autor dobrze trzyma czytelnika.

Lucinda Riley znowu pokazuje, że ma bardzo sprawną rękę do opowiadania o sekretach, nawet jeśli tym razem w bardziej mrocznej formie niż zwykle. Nie ma tu tej obyczajowej miękkości, z której była znana najbardziej, ale zostaje coś innego. Taka opowieść, która ma w sobie stare mury, napięcie i ludzi bardziej skomplikowanych, niż chcieliby wyglądać.

Jeśli miałabym powiedzieć, komu ta książka podejdzie najlepiej, to nie osobom polującym na sensacyjne fajerwerki. Raczej tym, którzy lubią, kiedy tajemnica ma cięższy oddech, a fabuła bardziej pełza niż galopuje. Dla mnie to był dobry wybór właśnie dlatego, że nie próbował być „najgłośniejszy”, tylko najbardziej niepokojący.

I to mu wyszło.