Opiniowanie sądowo-psychologiczne. Teoria i praktyka

Artykuł 45 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zapewnia, że każdy obywatel ma prawo do otrzymania sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny i bezstronny sąd. Istotnym elementem tej procedury jest opinia biegłego, która powinna być rzetelna i oparta na fachowej wiedzy, aby spełniać rolę gwaranta tej konstytucyjnej normy.W kontekście prawnym sądowo-psychologiczne ekspertyzy są niezwykle ważne, ponieważ opinie biegłych psychologów mogą wpływać na kolejne decyzje organów wymiaru sprawiedliwości. Zadaniem psychologa jest, w zależności od specyfiki sprawy, wskazywanie czynników wpływających na świadomość, uzasadnianie motywów działania, podpowiadanie odpowiednich kierunków śledztwa organom ścigania, a także analiza relacji i pomoc w odtwarzaniu faktów podczas przesłuchań osób, których wiek lub stan psychiczny wymaga udziału eksperta.Publikacja ta bada zarówno teoretyczne, jak i praktyczne aspekty opiniowania sądowego. Na początku, w rozdziale dotyczącym sądowo-psychologicznej ekspertyzy, szczegółowo omawia następujące kwestie: rolę biegłego w systemie sprawiedliwości i jego prawne umocowanie, procedury niezbędne do wpisu na listę biegłych sądowych oraz wymagania, które muszą być spełnione, by zostać biegłym. Porusza również tematy związane z procesem tworzenia opinii, oczekiwaniami sądu, a także formalnościami rozliczeniowymi i regulacjami prawnymi obowiązującymi w tej materii. Oferuje również sugestie dotyczące konstrukcji opinii w sprawach karnych, cywilnych oraz dotyczących nieletnich, zgodne z wytycznymi i rekomendacjami.Druga część książki skupia się na kwestiach związanych z opiniowaniem sądowo-psychologicznym w konkretach, takich jak sprawy karne czy cywilne. Zawiera również opis udziału biegłego psychologa w przesłuchaniach i wysłuchaniach małoletnich, analizę wiarygodności zeznań świadków, omówienie skomplikowanych przypadków takich jak zmiana płci, znęcanie się nad rodziną czy osoby z zaburzeniami preferencji seksualnych. Dodatkowo, autor zajmuje się specyficznymi aspektami opiniowania w jednostkach penitencjarnych oraz profilowaniem nieznanych sprawców. Kwestią odpowiedzialności biegłych sądowych za dostarczane opinie również poświęcono szczególną uwagę.