Księga zapominania

Holenderski historyk psychologii, Douwe Draaisma, urodzony w 1953 roku, ma unikalny talent łączący naukę, jej popularyzację i literaturę. Jego prace to nie tylko popularyzacja nauki, ale przede wszystkim głęboka refleksja na tematy ważne zarówno z naukowego, jak i ludzkiego punktu widzenia. W swojej książce Draaisma z wdziękiem analizuje skomplikowaną relację między pamięcią a zapominaniem, odkrywając jej paradoksy i obalając utarte przekonania. Wskazuje, że zapominanie jest integralną częścią procesu pamiętania - pamięć zawdzięcza swoją funkcję selekcji właśnie zapominaniu. Choć zrozumienie tych mechanizmów jest ograniczone, książka wciąga czytelnika opisami badań neuropsychologicznych oraz praktyk psychoanalizy. Draaisma przygląda się krytycznie szkodliwym teoriom pamięci, takim jak lobotomia stosowana bez rozeznania czy hipotetyczna teoria „wyparcia” Freuda, której zasadność jest co najmniej dyskusyjna. Rozważa różnorodne rodzaje zapominania, zadając pytania o naszą zdolność do zapamiętywania snów i autentyczność pierwszych wspomnień, czerpiąc przy tym inspirację nie tylko z psychologii. Jego literacki dar sprawia, że przyciąga nas dramatyzm zdrad pamięci oraz zagadkowe odkrycia z przeszłości: odzyskane fotografie, niedoręczone listy odnalezione po latach czy tajne archiwa. Draaisma nie zapomina też, że zapominanie ma swoją własną historię społeczną.