Sztetl szund bunt i Palestyna. Antologia twórczości literackiej Żydów w Łodzi 1905-1939

Teksty zawarte w tej antologii ilustrują dynamiczne procesy zachodzące w twórczości literackiej Żydów mieszkających w Łodzi na początku XX wieku. Stanowią one zwierciadło przemian społeczno-kulturowych, modnych kierunków oraz obaw młodego żydowskiego pokolenia zamieszkującego to nowoczesne miasto przemysłowe. Okres, który obejmuje antologia, rozciąga się od roku 1905, kluczowego dla Łodzi i oznaczającego koniec XIX wieku w kalendarzu gregoriańskim, do 1 tiszri 5700 (14 września 1939 roku), co jednocześnie jest początkiem nowego stulecia w kalendarzu hebrajskim. Był to czas intensywnego rozkwitu literatury żydowskiej oraz życia społecznego, okres między Rewolucją 1905 roku a katastrofą Holocaustu. W tym czasie powstały setki książek, codzienne gazety i liczne czasopisma literackie, z których wiele ukazywało się krótko i w niewielkich nakładach.Wybór materiałów do tej antologii z tak różnorodnych źródeł, które należą do różnych tradycji religijno-kulturowych i były publikowane w różnych językach, wymagał zastosowania specyficznej kategoryzacji. Standardowe metody klasyfikacji nie sprawdzały się tutaj, gdyż mogły zniekształcać rzeczywistość poprzez stosowanie pojęć i kategorii występujących co prawda w historii i kulturze żydowskiej, ale nie zawsze rozumianych w jednolity sposób. Dlatego kryteria wyboru i podziału tekstów, z jednym wyjątkiem, opierają się na czterech pojęciach żydowskich, co pozwala lepiej zrozumieć kulturowe zjawiska kształtujące żydowską społeczność Łodzi w tym czasie.