Noc i ciemność

W książce śledzimy losy Michaela Rogersa, młodego Anglika, który pracował już w kilku zawodach, ale nigdzie nie potrafił zagrzać dłużej miejsca. Marzy o czymś więcej niż wygodnym życiu, ale nie chce równocześnie zapracować się na śmierć. Wszystko zmienia się, gdy poznaje Ellie, bogatą amerykańską dziedziczkę, która chce uciec od swojego dusznego środowiska, w którym każdy chciałby wywierać na nią jakiś wpływ.

Szaleńczo zakochani, wkrótce biorą ślub i budują dom na terenie „Cygańskiego Gniazda”. Wiejska kobieta, Esther Lee, Cyganka, przepowiada klątwę Ellie klątwę, niemniej dziewczyna stara się ignorować niepokojące przepowiednie. Pewnego dnia młoda kobieta wybiera się na przejażdżkę, która okazuje się być jej ostatnią. Nigdy z niej nie wraca, a jej ciało zostaje odkryte kilka godzin później w lesie.

Sposób pisania Agathy Christie sprawia, że „Noc i ciemność” czyta się bardzo szybko. Oczywiście nie jest to długa książka, ale udało mi się ją przeczytać w zaledwie 3 godzinki. Dzięki płynnemu, chwytliwemu i dziarskiemu pisaniu Christie udaje się zatrzeć drobne mankamenty książki i postawić na ciągłe i rosnące napięcie, w którym łatwo się zatracić, chcąc jak najszybciej poznać zakończenie tej dziwnej historii. Opowieść napisana jest z punktu widzenia Michaela, który opowiada nam swoje wspomnienia z tego okresu. To dość ciekawy aspekt, chociaż moim zdaniem narrator zbyt dużo czasu poświęca na aspekty swojego codziennego życia, momentami mniej interesujące. Agatha Christie ma płynny i sympatyczny styl pisania, który bardzo mi się spodobał, dzięki czemu „Noc i ciemność”, mimo okazjonalnej długości, czyta się bardzo szybko po przejściu przez pierwszą część, która nakreśla nam szczegóły opowieści.

Postacie Michaela i Ellie są bardzo interesujące. Michael to zadziorny, wolny młodzieniec, który spotyka miłość i postanawia się ustatkować. Ellie jest bogatą młodą kobietą, która nigdy nie miała żadnych swobód i zaraz po osiągnięciu pełnoletności postanawia wyjść za Michaela bez informowania rodziny. Szybko udało mi się przywiązać do tych bohaterów, szczególnie do uwięzionej w sidłach swojego statusu Ellie. Warto jednak zwrócić uwagę, że choć relacja między młodzieńcami jest bardzo piękna, to jednak dość pośpieszna i nierealistyczna. Trzeba na to przymknąć oko. 

Agatha Christie prowadzi historię mistrzowską ręką od początku do końca i jest ona naprawdę fascynująca. Podejrzani się mnożą, zwroty akcji są rozsiane w wielu miejscach i są zupełnie niespodziewane. Spodziewałam się jednak czegoś więcej, więcej akcji, mniej czekania, więcej śmierci i napięcia. W tej kwestii się myliłam i dlatego ta lektura była nieco poniżej moich oczekiwań, choć dostarczyła mi sporo funu. 

Wspomnę jeszcze, że zakończenie „Nocy i ciemności” okazało się być dla mnie idealne - zupełnie dla mnie niespodziewane, spójne i ogromnie podnosi ogólny poziom powieści. Byłam oszołomiona, całkowicie przytłoczona tym zakończeniem, które sprawiło, że zobaczyłam wielu bohaterów w nowym świetle. 

Mogę mieć mieszane uczucia co do powieści, nie zmieni to jednak faktu, że mamy tu do czynienia z klasycznym kryminałem od Agathy Christie i wciąż „Noc i ciemność”, chociażby ze względu na autorkę, pozycją niezwykle wartościową. 

PS. W czasach drożyzny i inflacji koncepcja skupszopu bardzo mi się podoba. Będę tu częściej zaglądała ?

Zacznę od tego, że jest to samodzielny kryminał z dużą dawką psychologii, w którym nie znajdziemy Herkulesa Poirota ani Panny Marple. Fani mogą pomyśleć, że szkoda na nią czasu i lepiej poszukać innej książki Christie. To byłby duży błąd, bo „Noc i ciemność” jest wyjątkowym dziełem królowej kryminału. Po raz pierwszy wydana w 1967 roku, „Noc i ciemność” była jedną z ulubionych książek samej Agathy Christie wśród tak wielu napisanych przez nią dzieł. 

Michael Rogers to żądny przygód młody człowiek, który uwielbia swoją wolność i nie ma ochoty na stałą pracę. Chce "znaleźć swoją drogę". Podczas jednego ze spacerów jego wzrok przykuwa ogłoszenie nieruchomości na sprzedaż o nazwie Cygańskie Gniazdo. W drodze, by zobaczyć to miejsce, przypadkowo spotyka młodą kobietę, Ellie. Zakochują się w sobie od pierwszego wejrzenia i wkrótce biorą ślub. Fortuna Ellie pozwala im nabyć tę okazałą ziemię i wybudować wspaniałą rezydencję. Jednak to początek ich problemów. Cygańskie Gniazdo cieszy się złą reputacją. Ciąży na nim klątwa, którą młodzieńcy ignorują, chcąc cieszyć się sobą i perspektywą całego życia przed nimi. 

Przeczytałem już wiele książek Agathy Christie, szczególnie kiedy byłem nastolatkiem, ale co jakiś czas nadal wydaję kilka złotych, aby kupić jedną z jej powieści, a zarazem powiększyć moją kolekcję. To w zasadzie dlatego, że Agatha Christie prawie nigdy nie zawodzi. Nawet jeśli powtarza wypracowane schematy jej innych dzieł, robi to tak sprawnie, że kończąc książkę pozostajesz z szeroko rozdziawionymi ustami. „Noc i ciemność” podobała mi się przede wszystkim dlatego, że oprócz niespodziewanego zakończenia i szokującego zwrotu akcji na ostatnich stronach, opowiadała historię, która nie skupiała się znacząco na bardziej "detektywistycznych" niuansach, a raczej na narracji samej w sobie, pozostawiając zagadkę detektywistyczną dopiero na ostatni rozdział. Książka napisana jest w perspektywie pierwszoosobowej, z punktu widzenia naszego bohatera Mike'a. Opowiada nam historię miłosną, na której cieniem kładą się mroczne proroctwa. Tak daleko od czystych, logicznych imperatywów Poirota i kameralnych zbrodni panny Marple, jak to tylko możliwe, „Noc i ciemność” zaczyna się jako pełne fantazji studium młodego człowieka z klasy robotniczej, który nagle zostaje wrzucony w wir dobrego życia i przekonuje się, że marzenie o dostatnim życiu, do którego dążył, jest obarczone nieoczekiwanymi komplikacjami. Wątek dotyczący przeklętej działki i wymarzonego domu, który staje się murowanym koszmarem, nagle wchodzi na wysokie obroty. Pojawia się śmierć. Pojawiają się podejrzenia. A dokuczliwe poczucie, że narrator jest wyraźnie niewiarygodny, nadaje ton wstrząsającemu moralnemu zakończeniu. Na dwustu kilkunastu stronach Christie rozważa kwestie klasy, materializmu, podziałów kulturowych, przesądów i - w finale - nawet wskazówek dotyczących zjawisk nadprzyrodzonych. „Noc i ciemność” to powieść, która potrafi zahipnotyzować i wprowadza w błąd. Ze wszystkich książek Christie, które czytałem do tej pory, ta jest najmniej w stylu Christie, ale dlatego też bardzo wyjątkowa.