Króliki z Ravensbruck

Króliki z Ravensbruck Anny Ellory zapowiadało się jako poruszająca powieść historyczna o więźniarkach Ravensbrück, jednak ostatecznie okazało się książką, która nie do końca wie, jaką historię chce opowiedzieć. Autorka porusza wiele interesujących tematów – II wojnę światową, eksperymenty medyczne prowadzone na więźniarkach, przemoc domową, zdradę czy upadek muru berlińskiego – ale żaden z nich nie został rozwinięty na tyle, by wywołać większe emocje.

Największym rozczarowaniem było dla mnie to, że wbrew tytułowi i opisowi, wątek tzw. „Króliczków z Ravensbrück” odgrywa jedynie niewielką rolę. Historia eksperymentów medycznych oraz samych więźniarek pojawia się sporadycznie i nie wnosi niczego nowego dla osób, które czytały już inne powieści lub reportaże na ten temat. Zdecydowanie więcej miejsca poświęcono współczesnej bohaterce – Miriam – która opiekuje się umierającym ojcem i jednocześnie próbuje poradzić sobie z przemocowym małżeństwem.

Niestety to właśnie współczesny wątek najbardziej mnie nużył. Rozdziały poświęcone Miriam były długie, powtarzalne i często spowalniały akcję. Sama historia przemocy domowej wydawała się potraktowana powierzchownie, a jej rozwiązanie nastąpiło zbyt szybko i zbyt łatwo, przez co trudno było uznać je za wiarygodne.

Również historyczna część fabuły nie spełniła moich oczekiwań. Henryk, zamiast budzić współczucie, często irytował swoim zachowaniem i sposobem, w jaki traktował żonę. Znacznie ciekawsze wydawały się postacie kobiece, jednak ich potencjał nie został w pełni wykorzystany. Sama Frieda, choć odgrywa ważną rolę w historii, pozostaje w cieniu innych wątków, a jej listy momentami wydawały się zbyt poetyckie i mało wiarygodne jak na osobę przebywającą w obozie koncentracyjnym.

Książka sprawia wrażenie, jakby próbowała być jednocześnie powieścią historyczną, thrillerem psychologicznym, romansem i dramatem rodzinnym. W efekcie żaden z tych elementów nie został odpowiednio rozwinięty. Pojawia się także kilka interesujących motywów, takich jak życie w Niemczech po upadku muru berlińskiego czy prześladowania przeciwników politycznych przez nazistów, jednak są one jedynie zasygnalizowane i szybko schodzą na dalszy plan.

Nie oznacza to, że książka jest całkowicie nieudana. Opisy realiów obozowych są dobrze oddane i zgodne z tym, co można znaleźć w innych źródłach historycznych. Mimo to trudno oprzeć się wrażeniu, że autorka skupiła się na zbyt wielu wątkach jednocześnie, przez co żaden z nich nie wybrzmiał wystarczająco mocno.