Stanisław Staszic - sylwetka autora

Stanisław Staszic urodził się w XVIII wieku, w rodzinie burmistrza Piły. Otrzymał gruntowne wykształcenie oraz przyjął święcenia duchowne. Ponadto prowadził również bardzo intensywną działalność naukową, zwłaszcza na gruncie geologii. Twórczość literacka Stanisława Staszica w dużej mierze podejmowała aktualną wówczas tematykę społeczno – polityczną, wyraźnie opowiadając się, między innymi, za działaniami na rzecz chłopstwa.

Do najważniejszych dzieł Stanisława Staszica należy praca „Przestrogi dla Polski”, w której autor prowadzi polemikę na temat najbardziej wartościowego ustroju kraju oraz „Uwagi nad życiem Jana Zamoyskiego”, utwór zawierający konkretne wskazówki mające uchronić Polskę przez podziałem, duży nacisk kładąc na odpowiednią edukację. Książki Stanisława Staszica cieszyły się dużą estymą wśród współczesnych mu czytelników. Do dzisiaj Stanisław Staszic i jego dzieła to jedne z największych osiągnięć polskiego oświecenia, jednocześnie będąc ciekawym źródłem informacji na temat, jakim jest historia. Książki Staszica to również utwory poświęcone geologii: „O ziemiorodztwie Karpatów i innych gór i równin Polski” oraz „O ziemiorództwie gór dawnej Sarmacji, a później Polski”.

Warto zaznaczyć, że Stanisław Staszic był również bardzo znaczącą postacią z punktu widzenia rozwoju rodzimego przemysłu. To właśnie Stanisław Staszic był, między innymi, inicjatorem powołania do życia kopalni w Dąbrowie Górniczej. Na uwagę zasługuje także jego działalność społeczna – Stanisław Staszic odpowiada za założenie Towarzystwa Rolniczego Hrubieszowskiego. Miał też udział w założeniu Akademii Górniczo – Hutniczej działającej w Kielcach.

W dorobku literackim Stanisława Staszica na szczególną uwagę zasługują również takie prace, jak: „Przemowy do uczniów”, „O statystyce Polski”, „Myśli o równowadze politycznej w Europie”, „Uwagi zakordonowego obywatela pruskiego”, czy „O ortografii”. Stanisław Stasznic miał wielkie zasługi dla nauki, oświaty oraz polityki ówczesnej Polski. Zmarł w 1826 roku.